Ngày 22/5, Hội Khuyến học Việt Nam đã tổ chức hội thảo Vai trò của học tập suốt đời với việc nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân, trách nhiệm của các cấp, các ngành, tổ chức xã hội và Hội khuyến học Việt Nam.
Hội thảo được tổ chức nhằm thảo luận, làm rõ luận cứ khoa học và thực tiễn để khẳng định học tập suốt đời là con đường duy nhất giúp nâng cao các chỉ số hạnh phúc của mỗi người dân. Từ đó, định rõ nhiệm vụ của các cấp, các ngành và toàn xã hội trong việc chung tay thúc đẩy phong trào này.
Học tập suốt đời là yêu cầu bắt buộc trong kỷ nguyên số
Phát biểu khai mạc, GS.TS Nguyễn Thị Doan nhấn mạnh, chỉ số hạnh phúc đã được đưa vào văn kiện Đại hội XIV với mục tiêu đưa Việt Nam vào nhóm 40 quốc gia có chỉ số hạnh phúc cao nhất thế giới giai đoạn 2026-2030.
Theo bà, việc lấy sự hài lòng của nhân dân làm thước đo cao nhất cho sự phát triển xã hội thể hiện khát vọng phát triển vì con người. Các mục tiêu cụ thể gồm nâng cao thu nhập, bảo đảm an sinh xã hội, thu hẹp khoảng cách giàu nghèo, xây dựng môi trường sống an toàn và phát triển toàn diện đời sống văn hóa, tinh thần cho nhân dân, thể hiện đầy đủ khát vọng vươn mình của dân tộc và vì nhân dân.
Các mục tiêu cụ thể về cuộc sống hạnh phúc của nhân dân được xác định trong Nghị quyết Đại hội XIV gồm nâng cao thu nhập cho người dân; bảo đảm an sinh xã hội bao trùm; thu hẹp khoảng cách giàu nghèo; xây dựng môi trường sống an toàn và phát triển con người toàn diện, chú trọng đời sống văn hóa, tinh thần, khơi dậy khát vọng cống hiến và lòng tự hào dân tộc.
Theo GS Nguyễn Thị Doan, để hiện thực hóa các mục tiêu này, tất cả các cấp, ngành phải xây dựng kế hoạch cụ thể với quyết tâm cao.
Chủ tịch Hội Khuyến học Việt Nam cho rằng, trong bối cảnh khoa học công nghệ và trí tuệ nhân tạo phát triển nhanh chóng, học tập suốt đời trở thành yêu cầu bắt buộc để con người thích ứng với sự thay đổi của xã hội. “Học tập suốt đời giúp người dân xóa bỏ tự ti, tăng sự tự tin và không bị bỏ lại phía sau”, GS.TS Nguyễn Thị Doan nhấn mạnh.
Đối với cán bộ, công chức, viên chức, GS.TS Nguyễn Thị Doan đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu chuyển tư duy từ quản lý sang phục vụ. Theo bà, cán bộ phải thường xuyên học tập, cập nhật kiến thức quản trị để chuyển từ cơ chế xin - cho, cho phép - cấp phép sang hỗ trợ - thúc đẩy, coi người dân là đối tác thay vì chỉ là đối tượng phục vụ.
Từ thực tiễn đó, GS.TS Nguyễn Thị Doan kiến nghị Quốc hội sớm ban hành Luật Học tập suốt đời vì “học không chỉ là quyền lợi mà còn là nghĩa vụ của công dân”.
Đồng thời, bà đề xuất các cơ quan, ban, ngành cần có kế hoạch, yêu cầu cụ thể về đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, công chức, viên chức, chú trọng phương pháp đào tạo theo tình huống và thực tiễn.
Đáng chú ý, Chủ tịch Hội Khuyến học Việt Nam đề xuất lấy kết quả học tập là một chỉ số trong đánh giá cán bộ, đồng thời sớm xây dựng bộ tiêu chí đánh giá sự hài lòng của nhân dân đối với từng lĩnh vực phụ trách để định kỳ khảo sát, rút kinh nghiệm và đánh giá cán bộ.
Đẩy mạnh chuyển đổi số để xây dựng xã hội học tập và hạnh phúc
Tại hội thảo, các nhà khoa học đã đưa ra nhiều góc nhìn đa chiều về mối liên hệ giữa tri thức và hạnh phúc.
Hội thảo nhận được 54 bài viết từ các trường đại học, cơ quan, tổ chức và Hội Khuyến học các cấp, tập trung làm rõ mối quan hệ giữa học tập suốt đời, nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân và mối liên hệ giữa học tập suốt đời và chỉ số hạnh phúc của nhân dân.
Các ý kiến tại hội thảo sẽ là cơ sở quan trọng để Hội Khuyến học Việt Nam tham mưu cho Đảng và Nhà nước trong hoạch định chính sách phát triển giáo dục, hướng tới mục tiêu xây dựng một Việt Nam phồn vinh và hạnh phúc.
GS.TS Phạm Tất Dong cho rằng, trong kỷ nguyên mới chỉ số hạnh phúc của người dân gắn chặt với năng lực thích ứng công nghệ, vì vậy học tập suốt đời phải đi cùng chuyển đổi số toàn diện.
Theo ông, khi người dân được trang bị đầy đủ kiến thức và kỹ năng số, họ sẽ chủ động, tự tin và an toàn hơn khi sử dụng các dịch vụ số trong học tập, làm việc và chăm sóc sức khỏe.
Ông đề xuất 4 giải pháp trọng tâm gồm số hóa mạnh mẽ tổ chức Hội, xây dựng kho tài nguyên học tập số, phổ cập kỹ năng số cho người lớn tuổi và đối tượng yếu thế, phát triển mô hình “Công dân học tập số”.
Ở góc độ văn hóa và lịch sử dân tộc, GS.TSKH Vũ Minh Giang, Chủ tịch Hội đồng Khoa học và Đào tạo, Đại học Quốc gia Hà Nội nhấn mạnh học tập suốt đời cần được bồi đắp từ nền tảng văn hóa truyền thống và lòng tự hào dân tộc.
Theo ông, khi tri thức mới được kết hợp hài hòa với các giá trị cốt lõi của đất nước, người dân không chỉ nâng cao trí tuệ mà còn có điểm tựa tinh thần để đạt đến hạnh phúc bền vững.
TS. Cao Xuân Thạo, Phó Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đánh giá cao tính thời sự của việc gắn phong trào học tập suốt đời với nâng cao chỉ số hạnh phúc của nhân dân. Đồng chí khẳng định các Nghị quyết của Đảng luôn lấy hạnh phúc của dân làm thước đo cốt lõi; trong kỷ nguyên số, học tập suốt đời và chuyển đổi số là động lực chính để xây dựng xã hội học tập toàn dân.
Ông cho biết, thời gian tới Mặt trận Tổ quốc Việt Nam sẽ tập trung vào 5 nhóm giải pháp trọng tâm như đẩy mạnh tuyên truyền, phát động phong trào thi đua học tập, tôn vinh các mô hình tiêu biểu, phát huy tinh thần đổi mới sáng tạo và tăng cường giám sát, phản biện xã hội đối với chính sách giáo dục.
Theo TS. Cao Xuân Thạo các địa phương cần đưa “Chỉ số hạnh phúc của người dân” thành mục tiêu cụ thể trong phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời khơi thông nguồn lực và nội lực trong dân để xây dựng xã hội học tập.
