Bằng cấp chỉ là ‘tấm vé’ khởi đầu, không bảo đảm sự nghiệp bền vững

Hai kỹ năng tránh kịch bản thất nghiệp

Chia sẻ, truyền cảm hứng tới học sinh, sinh viên Trường Cao đẳng nghề Kỹ thuật Công nghệ (Phúc Thịnh, Hà Nội) nhân kỷ niệm 95 năm ngày thành lập Đoàn TNCS Hồ Chí Minh (26/3), PGS.TS Trần Thành Nam – Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Giáo dục (ĐH Quốc gia Hà Nội) – trao đổi, để tránh kịch bản thất nghiệp ở tuổi 35-40, người học cần trang bị hai kỹ năng cốt lõi:

Thứ nhất, kỹ năng số và trí tuệ nhân tạo (AI). Tức là khả năng tự học và làm việc thành thạo trong môi trường số. Thứ hai, kỹ năng chăm sóc sức khỏe tinh thần. Nghĩa là phải tạo động lực tự thân và giữ vững bản lĩnh trước áp lực công việc ngày càng tăng.

"Khi giỏi nghề và biết ứng xử, thế giới hiện đại luôn có vô vàn mô hình làm việc linh hoạt để các em khẳng định giá trị bản thân" - PGS.TS Trần Thành Nam nhắn gửi.

Trước làn sóng bùng nổ của AI và xu hướng phát triển bền vững, PGS.TS Trần Thành Nam đưa ra những định hướng quan trọng giúp sinh viên thích nghi và làm chủ tương lai nghề nghiệp.

Dù chỉ số thông minh của AI đã vượt ngưỡng thiên tài, song Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Giáo dục khuyên sinh viên không việc gì phải tự ti. AI có thể xử lý dữ liệu mượt mà nhưng lại thiếu đi "phẩm chất người"- đó là cảm xúc, sự thấu cảm và năng lực ra quyết định trong những tình huống phức tạp.

Ông nhấn mạnh, học sinh, sinh viên hãy tận dụng tốc độ của AI để bắt nó làm việc cho mình. Các em cần tập trung phát triển kỹ năng sáng tạo thay vì chỉ dừng lại ở thuần thục kỹ thuật. Ví dụ, một người học pha chế hay nấu ăn thay vì chỉ làm như một cỗ máy, hãy trở thành người sáng tạo công thức để 'huấn luyện' ngược lại cho robot"- PGS.TS Trần Thành Nam viện dẫn.

Phát triển 4 trụ cột năng lực cốt lõi

Nhấn mạnh học sinh, sinh viên cần phát triển 4 trụ cột năng lực cốt lõi, PGS.TS Trần Thành chia sẻ: Trước hết là kỹ năng thế kỷ 21. Ông nhấn mạnh đến khả năng thích ứng, tôn trọng khác biệt, giao tiếp và làm việc trong môi trường đa văn hóa, cùng năng lực ngoại ngữ để trở thành công dân toàn cầu.

Tiếp đến là năng lực sáng tạo và đổi mới. Chúng ta không chỉ làm tốt công việc, mà còn biết tạo ra giá trị mới, khác biệt.

Thứ ba là nhóm kỹ năng cuộc sống và sự nghiệp, gồm kỷ luật, trách nhiệm, hiểu bản thân, giao tiếp và xử lý tình huống.

Cuối cùng là năng lực số, trí tuệ nhân tạo (AI) và truyền thông. PGS.TS Trần Thành Nam gợi mở, sinh viên không chỉ biết sử dụng công nghệ, mà cần khai thác để học tập, xây dựng thương hiệu cá nhân và mở rộng cơ hội nghề nghiệp.

“Trong bối cảnh thị trường lao động biến động nhanh, người học cần chủ động học tập suốt đời, rèn tư duy phân tích, hiểu nhu cầu xã hội và tận dụng công nghệ để phát triển bản thân” - PGS.TS Trần Thành Nam nhấn mạnh.

Trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, ông Trần Ngọc Long – Phó Bí thư Đảng ủy, Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề Kỹ thuật Công nghệ – nhìn nhận, vai trò của nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt là lực lượng lao động kỹ thuật ngày càng trở nên quan trọng.

Điều này đặt ra cho đoàn viên, học sinh, sinh viên của trường những yêu cầu cao hơn về tri thức, kỹ năng nghề nghiệp, tác phong công nghiệp và bản lĩnh chính trị. Theo đó, người học cần đáp ứng yêu cầu cao hơn về tri thức, kỹ năng nghề nghiệp, tác phong công nghiệp và bản lĩnh. Trọng tâm là không ngừng nâng cao tay nghề, làm chủ khoa học, công nghệ mới; rèn luyện kỷ luật, trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp.

Cùng với đó, sinh viên cần phát huy tinh thần xung kích, sáng tạo, nuôi dưỡng khát vọng lập thân, lập nghiệp, dám nghĩ, dám làm, sẵn sàng đổi mới để thích ứng với thị trường lao động đang biến đổi nhanh. Ông Trần Ngọc Long khẳng định, nhà trường cam kết đồng hành, tạo điều kiện để người học phát triển toàn diện.

Nhân dịp này, Trường Cao đẳng nghề Kỹ thuật Công nghệ vinh dự đón nhận tài trợ từ Công ty Trách nhiệm hữu hạn sản xuất và kinh doanh VinFast chiếc xe điện công nghệ mới VF 9 nhằm phục vụ cho công tác giảng dạy, đào tạo tại nhà trường.

Ông Đặng An Bình – Hiệu trưởng nhà trường bày tỏ, trong bối cảnh ngành công nghiệp ô tô đang chuyển mình mạnh mẽ theo xu hướng hiện đại và công nghệ cao, việc tiếp cận trực tiếp với dòng xe điện hiện đại như VF 9 giúp học sinh, sinh viên nhà trường có cơ hội được học tập, thực hành trên thiết bị tiên tiến, sát với thực tế sản xuất và nhu cầu của doanh nghiệp.

Đây là điều kiện để người học nâng cao tay nghề, phát triển tư duy công nghệ và sẵn sàng hội nhập thị trường lao động. “Nhà trường cam kết sẽ khai thác, sử dụng hiệu quả trong công tác giảng dạy, nghiên cứu và đào tạo, góp phần đào tạo ra những kỹ thuật viên ô tô có trình độ chuyên môn cao, đáp ứng yêu cầu phát triển của ngành và của xã hội” – ông Bình khẳng định.