Tủ sách mở cửa tri thức cho học sinh vùng khó khăn

Mỗi lớp học, một tủ sách

Mô hình “Tủ sách lớp học” được Trung tâm GDNN-GDTX Dầu Tiếng triển khai trong khuôn khổ Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời năm 2026 nhằm cụ thể hóa chủ đề “Thực học, thực hành, làm chủ công nghệ số và trí tuệ nhân tạo để xây dựng xã hội học tập, đẩy mạnh học tập suốt đời”.

Theo đó, tủ sách gồm khoảng 200 đầu sách, thuộc nhiều lĩnh vực như văn học, lịch sử, văn hóa, khoa học - công nghệ, kỹ năng sống, hướng nghiệp và phát triển bản thân… Qua việc đọc sách giúp học viên rèn luyện năng lực tự học, mở rộng kiến thức ngay từ không gian lớp học.

Tủ sách được kết nối với học liệu số thông qua mã QR, giúp học viên mở rộng việc tiếp cận tri thức từ sách giấy sang môi trường số. Sách giấy được xem là điểm bắt đầu, học liệu số là sự mở rộng, giúp học sinh tự học, thực hành và vận dụng kiến thức. Mục tiêu khi vận hành mô hình này nhằm giúp học viên có không gian đọc, tự học và chia sẻ tri thức.

Theo ông Nguyễn Văn Giáp, Phó Giám đốc Trung tâm GDNN-GDTX Dầu Tiếng, giá trị của mô hình không nằm ở hình thức hay số lượng sách mà ở việc học viên có thực sự sử dụng tủ sách hay không.

“Chúng tôi không muốn xây dựng những tủ sách chỉ để trưng bày. Điều quan trọng là mỗi tủ sách phải có người đọc, có hoạt động khai thác và trở thành một phần trong đời sống học tập của lớp. Khi học viên chủ động tìm sách, đọc, trao đổi và vận dụng những điều đã đọc, lúc đó tủ sách mới thực sự có ý nghĩa”, ông Giáp chia sẻ.

Với Phan Trọng Phúc, học viên lớp 12, tủ sách ngay trong lớp tạo thêm sự thuận tiện cho việc đọc.

“Em thấy có tủ sách trong lớp sẽ thuận tiện hơn vì những lúc rảnh chúng em có thể lấy sách đọc ngay. Nếu lớp giới thiệu một cuốn sách mỗi tuần rồi cùng nhau chia sẻ những điều mình tâm đắc thì em nghĩ các bạn sẽ có thêm hứng thú đọc sách”, Phúc chia sẻ.

Nam sinh cũng mong muốn tủ sách được kết nối với các nguồn học liệu trực tuyến để việc đọc sách không dừng lại ở những trang giấy.

Hành động từ trang sách

Mô hình “Tủ sách lớp học” được tổ chức theo bốn bước: Đọc - Ghi nhận - Chia sẻ - Vận dụng. Học viên có thể đọc sách, ghi lại điều tâm đắc, chia sẻ với bạn bè và vận dụng kiến thức vào học tập hoặc cuộc sống. Mỗi tuần, lớp có thể giới thiệu một cuốn sách; học viên có thể viết cảm nhận, thiết kế infographic, thực hiện video, podcast hoặc sản phẩm học tập từ những điều đã đọc. Cách làm này đưa hoạt động đọc từ “đọc cho biết” sang đọc để hình thành năng lực.

ThS Từ Hữu Công, Giám đốc Trung tâm hoạt động cộng đồng và sức khỏe học đường (Trường Đại học Bình Dương) - đơn vị tài trợ tủ sách - cho biết, trong bối cảnh AI giúp người học tiếp cận thông tin ngày càng nhanh, năng lực đọc hiểu, kiểm chứng và tư duy độc lập càng trở nên quan trọng. Công nghệ có thể cung cấp thông tin, nhưng người học vẫn phải tự mình lựa chọn, suy nghĩ và chịu trách nhiệm với cách sử dụng tri thức.

Do đó, “Tủ sách lớp học” mở ra thêm cơ hội để hoạt động đọc sách gắn với giáo dục kỹ năng, sức khỏe, hướng nghiệp và phát triển năng lực cho học viên. "Mục tiêu cuối cùng không phải là có thật nhiều tủ sách, mà là có nhiều người đọc và duy trì được thói quen tự học", ThS Công nói.

Theo định hướng của Trung tâm GDNN-GDTX Dầu Tiếng, mô hình sẽ được duy trì sau Tuần lễ hưởng ứng học tập suốt đời, từng bước trở thành một nét văn hóa học tập trong từng lớp học. Lãnh đạo nhà trường tin tưởng, từ một tủ sách nhỏ có thể bắt đầu một thói quen đọc. Từ thói quen đọc có thể hình thành năng lực tự học. Và từ năng lực tự học, người học có thêm khả năng thích ứng với một thế giới luôn thay đổi.

"Tủ sách lớp học" cũng mở thêm cơ hội để hoạt động đọc sách gắn với giáo dục kỹ năng, sức khỏe, hướng nghiệp và phát triển năng lực cho học viên.