Vượt lên những bộn bề, khó khăn của cuộc sống mưu sinh tại vùng đồng bào dân tộc Khmer. Mô hình "Áo quan từ thiện" tại ấp Tà Miệt, xã Ô Lâm (tỉnh An Giang) đang trở thành điểm sáng về tình làng nghĩa xóm, thắm đượm tinh thần "tương thân tương ái", "lá lành đùm lá rách" của dân tộc.
12 trái tim nhiệt huyết và những chiếc áo quan nghĩa tình
Ấp Tà Miệt, xã Ô Lâm là địa bàn có đông đồng bào dân tộc Khmer sinh sống. Dù kinh tế địa phương những năm qua đã có nhiều khởi sắc, nhưng đời sống của không ít hộ đồng bào vẫn còn đối mặt với nhiều bộn bề, khó khăn. Trong đời sống văn hóa của đồng bào Khmer, tang ma là sự kiện hệ trọng, "nghĩa tử là nghĩa tận". Tuy nhiên, khi không may có người thân qua đời, gánh nặng chi phí lo hậu sự - đặc biệt là chiếc áo quan luôn là nỗi lo vô cùng lớn, vượt quá khả năng của những gia đình nghèo.
Thấu hiểu nỗi đau cùng gánh nặng kinh tế chồng chất của các hộ nghèo mỗi khi có tang gia bối rối, Ban Công tác Mặt trận ấp Tà Miệt đã chủ trì xây dựng, phát động Mô hình Dân vận khéo “Áo quan từ thiện”. Mô hình ra đời như một chiếc phao cứu sinh, san sẻ bớt nhọc nhằn cho người ở lại, đồng thời tiễn đưa người đã khuất về thế giới bên kia một cách trọn vẹn nghĩa tình.
Để mô hình đi vào hoạt động thực tế và lan tỏa sâu rộng trong phum sóc, Ban Công tác Mặt trận đã phát huy vai trò cầu nối, kiên trì bám sát cơ sở và đặc biệt tranh thủ uy tín của các vị chức sắc, sư cả Phật giáo Nam tông Khmer. Nhờ sự đồng hành, vận động từ các chùa và các vị sư, đồng bào Khmer trong ấp đã nhiệt tình hưởng ứng.
Đặc biệt, chùa Tà Miệt Trên đã hoan hỷ đồng thuận, trở thành "mái nhà chung" và là địa điểm trực tiếp để Tổ đặt xưởng mộc, tập kết vật liệu và tiến hành các hoạt động đóng áo quan. Nơi chốn linh thiêng của Phật tử nay lại càng thêm ấm áp bởi tiếng cưa, tiếng bào và tình người đong đầy.
Mô hình đã quy tụ được 12 thành viên nòng cốt tham gia vào Tổ đóng áo quan. Điều đáng trân trọng là phần lớn các anh, các chú trong Tổ đều đã trên 50 tuổi. Dù tuổi đã cao, sức không còn như thời trẻ, nhưng với tinh thần vì cộng đồng, các thành viên vẫn miệt mài tranh thủ từng giờ rảnh rỗi tại khuôn viên chùa Tà Miệt Trên để cưa gỗ, bào nhẵn, đóng từng chiếc áo quan thật chắc chắn.
Chia sẻ về công việc thầm lặng này, ông Chau Mươn, Tổ trưởng Tổ mô hình "Áo quan từ thiện" xúc động bày tỏ: "Mỗi chiếc áo quan hoàn thành không chỉ là sản phẩm của mồ hôi, công sức mà còn mang theo tấm lòng, lời tiễn đưa trân trọng nhất của chúng tôi dành cho người qua đời được trọn vẹn nghĩa tình, giúp gia đình vơi đi phần nào nỗi đau và bớt đi gánh nặng tài chính lúc tang gia bối rối”.
Theo địa phương, trong năm 2026, với tổng kinh phí vận động được là 34 triệu đồng từ các nguồn lực xã hội hóa và nhà hảo tâm, Tổ đã chế tác được 17 chiếc áo quan chắc chắn. Qua đó, Tổ đã kịp thời hỗ trợ miễn phí cho 13 trường hợp hộ nghèo, gia đình có hoàn cảnh khó khăn khi có hữu sự, đồng thời lưu giữ sẵn 4 chiếc để sẵn sàng ứng phó khi cần thiết.
Dấu ấn từ sự chung sức của chính quyền và nhân dân
Đánh giá về hiệu quả thiết thực của Mô hình, Ban Nhân dân ấp Tà Miệt ghi nhận và biểu dương tinh thần trách nhiệm cao cả của 12 thành viên trong Tổ.
“Ban Nhân dân ấp đánh giá rất cao ý nghĩa nhân văn sâu sắc của mô hình này. Việc lo chu toàn hậu sự cho người đã khuất là việc làm vô cùng thiêng liêng. Dù đa số các chú, các anh đã trên 50 tuổi nhưng vẫn không ngại khó khăn, vất vả, đóng góp công sức vì cộng đồng. Đây là tấm gương sáng về tinh thần tự nguyện, tính trách nhiệm và tình đoàn kết gắn bó trong xóm giềng”, ông Phạm Văn Toàn, Trưởng ấp Tà Miệt, xã Ô Lâm chia sẻ.
Thành công của mô hình tại Tà Miệt không chỉ nằm ở những con số hỗ trợ vật chất cụ thể, mà còn minh chứng sinh động cho hiệu quả của việc gắn kết công tác dân vận với đời sống tâm linh và văn hóa đồng bào dân tộc. Sự gắn kết giữa Ban Công tác Mặt trận, Ban Trị sự chùa Tà Miệt Trên và nhân dân đã khơi dậy truyền thống đoàn kết, tinh thần tự quản và lòng nhân ái sẵn có trong mỗi người dân.
Từ một ý tưởng nhân văn, đến nay mô hình "Áo quan từ thiện" tại ấp Tà Miệt đã trở thành điểm tựa vững chắc cho những mảnh đời trong vùng đồng bào dân tộc Khmer. Những chiếc áo quan xuất phát từ mái chùa Tà Miệt Trên được trao đi không chỉ mang giá trị vật chất đơn thuần mà còn chứa đựng tình thân ái, giúp xoa dịu nỗi đau và động viên thân nhân vượt qua khó khăn.
Phát huy những kết quả đã đạt được, thời gian tới, ấp Tà Miệt tiếp tục duy trì, củng cố và nhân rộng mô hình ý nghĩa này. Đồng thời, chính quyền địa phương sẽ tiếp tục đồng hành, làm cầu nối vận động thêm các nguồn lực xã hội để hỗ trợ Tổ về nguyên vật liệu, giúp mô hình hoạt động bền vững và lâu dài.
