Sáng 16/9, Sở GD&ĐT Quảng Trị phối hợp Trường Đại học Sư phạm Hà Nội tổ chức Hội nghị chia sẻ kinh nghiệm đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ 2 trong trường học và tích hợp STEM trong dạy học.
Tham dự có bà Lê Thị Hương, Giám đốc Sở GD&ĐT Quảng Trị; ông Nguyễn Đức Sơn, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội; lãnh đạo Sở GD&ĐT Quảng Trị, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội cùng cán bộ quản lý, giáo viên các trường THPT.
Tạo nền tảng để học sinh tự tin hội nhập
Phát biểu tại hội nghị, bà Lê Thị Hương cho rằng, giáo dục phổ thông đang đứng trước yêu cầu đổi mới mạnh mẽ, nhằm chuẩn bị cho học sinh những năng lực cần thiết trong bối cảnh hội nhập, số hóa và biến đổi nhanh chóng.
Theo Giám đốc Sở GD&ĐT Quảng Trị, trong bối cảnh đó năng lực ngoại ngữ, khoa học - công nghệ, tư duy sáng tạo, giải quyết vấn đề và khả năng thích ứng ngày càng gắn bó chặt chẽ với nhau.
Việc đưa tiếng Anh từng bước trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học và tích hợp STEM trong dạy học tuy là hai nhiệm vụ khác nhau nhưng cùng hướng đến mục tiêu nâng cao chất lượng giáo dục, phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, tạo nền tảng để các em tự tin học tập, sáng tạo và hội nhập.
Nếu tiếng Anh giúp học sinh mở rộng khả năng tiếp cận tri thức và hội nhập, STEM giúp các em vận dụng kiến thức để giải quyết vấn đề thực tiễn. Vì vậy, hai nhiệm vụ này cần được đặt trong tổng thể đổi mới hoạt động dạy học và phát triển năng lực học sinh.
Xây dựng lộ trình triển khai phù hợp
Đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ 2 trong trường học là chủ trương lớn, có tính chiến lược và lâu dài. Tháng 10/2025, Thủ tướng phê duyệt Đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 trong trường học giai đoạn 2025-2035, tầm nhìn đến năm 2045” và các chủ trương về tăng cường dạy và học ngoại ngữ. Tỉnh Quảng Trị đã cụ thể hóa bằng các chương trình, kế hoạch phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.
Tỉnh cũng đã phê duyệt các đề án về đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học và tăng cường dạy, học ngoại ngữ trên địa bàn tỉnh. Trên cơ sở đó, Sở GD&ĐT cũng ban hành kế hoạch triển khai thực hiện.
Lãnh đạo Sở GD&ĐT Quảng Trị nhấn mạnh, đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ 2 không đồng nghĩa với việc ngay lập tức tổ chức dạy tất cả các môn học bằng tiếng Anh.
Trước hết, cần từng bước tạo môi trường để tiếng Anh được sử dụng thường xuyên, tự nhiên và có ý nghĩa, không chỉ trong giờ học môn tiếng Anh mà còn trong giao tiếp, câu lạc bộ, hoạt động trải nghiệm, hoạt động chuyên môn và các hoạt động giáo dục.
Ở những nơi có đủ điều kiện, tiếng Anh sẽ từng bước được sử dụng trong một số nội dung của các môn học và hoạt động giáo dục.
Qua khảo sát của ngành, toàn tỉnh có 11.628 giáo viên các môn học và hoạt động giáo dục có nhu cầu được bồi dưỡng để từng bước có khả năng dạy học bằng tiếng Anh. Đồng thời, 94 trường có điều kiện bước đầu để thí điểm một số môn học hoặc hoạt động giáo dục bằng tiếng Anh.
Theo lãnh đạo ngành Giáo dục, những con số này cho thấy Quảng Trị đã có những điều kiện ban đầu để bắt đầu, song quy mô và mức độ khó của nhiệm vụ phía trước là rất lớn.
Cùng với việc phát triển môi trường tiếng Anh, giáo dục STEM tiếp tục được các cơ sở giáo dục trên địa bàn quan tâm triển khai thông qua bài học STEM, hoạt động trải nghiệm STEM, nghiên cứu khoa học kỹ thuật, các hoạt động sáng tạo và từng bước hình thành không gian học tập, thực hành, trải nghiệm.
Tuy nhiên, giáo dục STEM không đơn thuần là tổ chức thêm một phong trào hay tạo ra các sản phẩm trưng bày. Giá trị cốt lõi nằm ở quá trình học sinh phát hiện vấn đề, vận dụng kiến thức liên môn, đề xuất giải pháp, thiết kế, thử nghiệm, đánh giá, điều chỉnh và tạo ra sản phẩm hoặc giải pháp giải quyết vấn đề thực tiễn.
Do đó, ngành Giáo dục Quảng Trị đặt yêu cầu đưa STEM ngày càng gắn với yêu cầu cần đạt của Chương trình giáo dục phổ thông, với môn học và thực tiễn cuộc sống, thay vì xem đây là hoạt động tách rời khỏi quá trình dạy học thường xuyên.
Tại hội nghị, ông Nguyễn Đức Sơn, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội chia sẻ kinh nghiệm về triển khai đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ 2.
Lãnh đạo Trường Đại học Sư phạm Hà Nội cho biết, sẽ đồng hành, hỗ trợ ngành Giáo dục Quảng Trị để triển khai hiệu quả việc đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ 2 trong trường học.
Tiếp đó, đại diện Trường Đại học Sư phạm Hà Nội trao đổi các nội dung về lộ trình đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 trong trường học và các mô hình, hệ sinh thái giáo dục STEM.
Theo lãnh đạo Sở GD&ĐT, việc đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ 2 và triển khai STEM tại các trường học cũng còn nhiều thách thức về đội ngũ, khi giáo viên cần vừa vững chuyên môn vừa có năng lực ngoại ngữ và phương pháp dạy học tích hợp.
Điều kiện giữa các trường không đồng đều về nhân lực, cơ sở vật chất, thiết bị, học liệu và năng lực tiếng Anh của học sinh, đòi hỏi lộ trình triển khai phù hợp từng cơ sở. Học liệu và phương pháp tổ chức dạy học cũng cần được đầu tư, chia sẻ để giáo viên không phải tự xây dựng từ đầu.
Việc kết hợp tiếng Anh với STEM cần thực hiện từng bước, phù hợp, không áp dụng cơ học hoặc tạo thêm áp lực cho giáo viên và học sinh.
Lãnh đạo Sở GD&ĐT Quảng Trị đề nghị các nhà trường chủ động lựa chọn mô hình phù hợp, từ xây dựng môi trường tiếng Anh, bồi dưỡng nhóm giáo viên, thí điểm bài học STEM, khai thác hiệu quả phòng học, thiết bị hiện có đến kết nối tiếng Anh với STEM.
Với sự đồng hành của Trường Đại học Sư phạm Hà Nội và các chuyên gia, cùng sự chủ động của cán bộ quản lý và tâm huyết, sáng tạo của đội ngũ giáo viên, Quảng Trị hướng tới từng bước xây dựng môi trường giáo dục trong đó tiếng Anh được sử dụng ngày càng tự nhiên, hiệu quả; giáo dục STEM đi vào chiều sâu, thực chất, qua đó góp phần trang bị cho học sinh những năng lực cần thiết để tự tin học tập, sáng tạo và hội nhập.
