Phát triển Đảng trong học sinh - sinh viên: Giữ đảng viên cho Đảng

Trước tình trạng này, một số cơ sở giáo dục đã chủ động tạo điều kiện để đảng viên trẻ tiếp tục sinh hoạt tại chi bộ nhà trường, góp phần bảo đảm tính liên tục trong rèn luyện, sinh hoạt và phát huy vai trò của đảng viên sau tốt nghiệp.

Khó khăn nảy sinh

Năm 2017, Võ Thị Lên, khi đó là sinh viên Trường Cao đẳng Kinh tế – Kế hoạch Đà Nẵng, vinh dự được kết nạp Đảng. Cũng trong năm này, Lên tốt nghiệp và ở lại thành phố làm việc. Quê tại xã Đại Thắng, huyện Đại Lộc, tỉnh Quảng Nam (cũ), trong khi doanh nghiệp nơi công tác không có chi bộ, Lên đã xin Chi bộ Công tác Chính trị và học sinh, sinh viên của nhà trường tiếp tục cho sinh hoạt.

Sau đó, do ảnh hưởng của dịch bệnh, Lên mất việc và chuyển sang làm tại một công ty khác, cũng không có chi bộ Đảng. Vì vậy, em tiếp tục xin sinh hoạt tại chi bộ cũ. Theo quy định, Chi bộ Công tác Chính trị và học sinh, sinh viên chỉ có thể xem xét cho sinh viên sau tốt nghiệp sinh hoạt trong thời gian từ 6 tháng đến 1 năm. Tuy nhiên, đến năm 2023, sau 6 năm tốt nghiệp, Lên vẫn duy trì sinh hoạt tại chi bộ Trường Cao đẳng Kinh tế – Kế hoạch Đà Nẵng.

Lên cho biết, em không thể chuyển sinh hoạt về địa phương theo hộ khẩu do đang làm việc tại thành phố; việc hằng tháng xin nghỉ làm để về quê dự sinh hoạt chi bộ gặp nhiều khó khăn. Em cũng từng liên hệ với chi bộ nơi ở trọ để xin sinh hoạt ghép, song được yêu cầu phải có giấy xác nhận của chi bộ địa phương nêu rõ lý do không thể tham gia sinh hoạt, đồng thời có đơn xác nhận của chi bộ đang sinh hoạt. Thủ tục qua nhiều khâu, trong khi nơi ở không ổn định, khiến Lên quyết định tiếp tục sinh hoạt Đảng tại trường như thời còn là sinh viên.

Ông Huỳnh Ngọc Thời – Bí thư Chi bộ Công tác Chính trị và học sinh, sinh viên, Trường Cao đẳng Kinh tế – Kế hoạch Đà Nẵng, cho biết trường hợp của Võ Thị Lên đã được chi bộ và Đảng ủy nhà trường đưa ra bàn bạc, tìm hướng tháo gỡ. “Chủ trương của Đảng luôn tạo điều kiện tối đa cho đảng viên, trong khi điều kiện thực tế của em Lên hiện vẫn chưa có phương án tối ưu”, ông Thời chia sẻ.

Thực tế, nhiều đảng viên có hộ khẩu ở địa phương nhưng chủ yếu sinh sống, làm việc tại đô thị do đi làm ăn xa. Chi bộ nơi cư trú vì vậy chỉ quản lý hồ sơ, khó nắm bắt đầy đủ đời sống, tâm tư của đảng viên. Về thủ tục chuyển sinh hoạt Đảng, Điều 6 Quy định số 24-QĐ/TW ngày 30/7/2021 về thi hành Điều lệ Đảng nêu rõ việc chuyển sinh hoạt Đảng chính thức đối với đảng viên chuyển công tác, nghỉ hưu, thôi việc, phục viên hoặc thay đổi nơi cư trú lâu dài; đồng thời quy định chuyển sinh hoạt Đảng tạm thời khi đảng viên thay đổi nơi cư trú, nơi công tác trong thời gian từ 3 tháng đến dưới 1 năm.

Trong trường hợp chuyển hộ khẩu hoặc chuyển nơi công tác ổn định, việc chuyển hồ sơ đảng viên tương đối thuận lợi. Tuy nhiên, với những trường hợp như Võ Thị Lên và nhiều đảng viên đi làm ăn xa, việc chuyển sinh hoạt Đảng tạm thời trên thực tế vẫn còn gặp không ít khó khăn.

Để không “đứt gãy” trong đánh giá

Chuyển sinh hoạt Đảng sau khi tốt nghiệp luôn là vấn đề được nhiều đảng viên là sinh viên quan tâm, đặc biệt với những trường hợp đang trong thời gian dự bị. Nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc theo dõi, đánh giá, xếp loại đảng viên cuối năm, nhiều trường đại học đã có cơ chế hỗ trợ linh hoạt, song vẫn bảo đảm đúng Điều lệ Đảng.

Theo TS Bùi Trung Hiệp – Bí thư Chi bộ sinh viên, Trường Đại học Kinh tế (Đại học Đà Nẵng), sinh viên thường tốt nghiệp vào khoảng tháng 7 hằng năm. Nếu chuyển sinh hoạt Đảng ngay về địa phương hoặc đơn vị công tác mới, thời gian sinh hoạt tại nơi đến sẽ không đủ 6 tháng để thực hiện đánh giá, xếp loại đảng viên vào cuối năm. Từ thực tế này, chi bộ đã linh hoạt cho phép đảng viên là sinh viên tiếp tục sinh hoạt tại trường đến hết năm dương lịch.

“Kéo dài thời gian sinh hoạt thêm khoảng 5 tháng giúp chi bộ có đủ căn cứ theo dõi, nhận xét và đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của đảng viên một cách đầy đủ. Sau khi hoàn tất đánh giá cuối năm, đảng viên sẽ thực hiện thủ tục chuyển sinh hoạt về địa phương hoặc đơn vị công tác”, TS Bùi Trung Hiệp cho biết.

Tuy tạo điều kiện tối đa, song chi bộ vẫn nhấn mạnh yêu cầu sinh hoạt Đảng phải thực chất. Đảng viên phải tham gia đầy đủ các buổi sinh hoạt chi bộ, học tập nghị quyết, thực hiện quyền biểu quyết, bỏ phiếu theo đúng quy định. Việc duy trì sinh hoạt tại trường chỉ là giải pháp tạm thời, thường không kéo dài quá thời điểm cuối năm tốt nghiệp, nhằm tránh khó khăn trong công tác quản lý và bảo đảm nguyên tắc tổ chức Đảng.

Thực tế cho thấy, phần lớn sinh viên sau khi ra trường sớm ổn định việc làm và chủ động chuyển sinh hoạt Đảng về nơi công tác hoặc địa phương. Tuy nhiên, với một số trường hợp đặc thù, các chi bộ vẫn xem xét linh hoạt, như sinh viên xuất sắc được giữ lại trường làm giảng viên trong thời gian hoàn tất hợp đồng, tập sự; hoặc đảng viên làm việc theo hợp đồng ngắn hạn, dưới 12 tháng, chưa đủ điều kiện chuyển sinh hoạt về đơn vị mới.

Tại Trường THPT Nguyễn Văn Thoại (Hòa Xuân, Đà Nẵng), học sinh mới được kết nạp Đảng cũng được tạo điều kiện tiếp tục sinh hoạt tại trường cho đến khi hoàn tất thủ tục nhập học đại học.

Ông Lê Mạnh Tấn – Chi ủy viên Chi bộ, Phó Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: “Thời điểm kết nạp Đảng cho học sinh thường rơi vào các tháng 4 - 6. Nếu chuyển sinh hoạt Đảng về địa phương ngay sau kỳ thi tốt nghiệp, đảng viên là học sinh sẽ phải thực hiện hai lần thủ tục chuyển sinh hoạt trong thời gian ngắn, gây gián đoạn trong công tác theo dõi, đánh giá. Vì vậy, chi bộ thống nhất để học sinh tiếp tục sinh hoạt tại trường cho đến khi chuyển sinh hoạt về trường đại học”.

Cách làm linh hoạt này giúp đảng viên trẻ yên tâm học tập, lập nghiệp, đồng thời vẫn bảo đảm tính chặt chẽ, nghiêm minh trong công tác quản lý đảng viên. Đối với đảng viên dự bị, chuyển sinh hoạt Đảng và xét chuyển đảng viên chính thức là hai quy trình độc lập; đảng viên vẫn được xem xét chuyển chính thức sau 12 tháng nếu đủ điều kiện, không phụ thuộc vào việc đang sinh hoạt tại chi bộ trường hay đã chuyển sinh hoạt ra ngoài.