Lợi dụng danh nghĩa “hiệp sĩ”, Nguyễn Thanh Hải, Huỳnh Cao Cường cùng các đồng phạm đã sử dụng mạng xã hội, dàn dựng các video “giải cứu” người Việt tại Campuchia để tạo niềm tin, từ đó lừa đảo, chiếm đoạt của các nạn nhân hàng chục tỷ đồng.
Lợi dụng danh nghĩa “hiệp sĩ”
Công an TPHCM đã khởi tố, bắt tạm giam Nguyễn Thanh Hải (55 tuổi), Huỳnh Cao Cường (31 tuổi) và 39 bị can khác trong đường dây lừa đảo “giải cứu” người Việt Nam từ Campuchia.
Đường dây này bị cáo buộc thực hiện 5 tội danh theo Bộ luật Hình sự, gồm: Cưỡng đoạt tài sản; Lừa đảo chiếm đoạt tài sản; Mua bán người; Tổ chức, môi giới cho người khác xuất cảnh, nhập cảnh trái phép; Lợi dụng các quyền tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.
Theo điều tra, Nguyễn Thanh Hải là đối tượng cầm đầu, sử dụng vỏ bọc từng là “hiệp sĩ” để thực hiện hành vi phạm tội. Thông qua nhiều tài khoản mạng xã hội có lượng người theo dõi lớn, Hải thường xuyên đăng tải các video, bài viết thể hiện việc “giải cứu miễn phí, không nhận tiền” những người Việt đang bị kẹt tại Campuchia. Tuy nhiên, khi thân nhân nạn nhân đến nhờ giúp đỡ, Hải yêu cầu phải có tiền mới thực hiện việc đưa người về, nếu không sẽ từ chối.
Nhóm của Nguyễn Thanh Hải tổ chức tiếp nhận người dân có nhu cầu “giải cứu” tại địa điểm cố định; phân công người ghi nhận thông tin, quay video phỏng vấn, dàn dựng nội dung, chỉnh sửa clip để đăng tải lên mạng xã hội nhằm tạo uy tín, thu hút thêm nạn nhân. Đây thực chất là thủ đoạn quảng bá, tìm “khách hàng” cho hành vi phạm tội.
Sau khi xác định người cần “giải cứu” đang bị giữ tại các khu lừa đảo ở Campuchia, Nguyễn Thanh Hải móc nối với các đầu mối tại Campuchia để đưa người ra khỏi khu giam giữ. Hải và đồng phạm nâng khống số tiền chuộc, yêu cầu thân nhân chuyển tiền trước qua nhiều tài khoản trung gian, sau đó chiếm đoạt phần chênh lệch.
Các bị can khai nhận, số tiền thu được một phần dùng để trả cho đầu mối phía Campuchia, phần còn lại Nguyễn Thanh Hải và các đối tượng khác chia nhau hưởng lợi bất chính.
Sau khi nhận tiền, nhóm này tổ chức đưa người từ Campuchia về Việt Nam qua đường tiểu ngạch, không làm thủ tục xuất nhập cảnh, không có hộ chiếu hoặc giấy tờ hợp pháp, vi phạm quy định về quản lý xuất nhập cảnh.
Cơ quan điều tra xác định, từ năm 2023 đến khi bị phát hiện, nhóm Nguyễn Thanh Hải đã cưỡng đoạt tài sản của 120 người, tổng số tiền chiếm đoạt hơn 16,7 tỷ đồng, trong đó Nguyễn Thanh Hải hưởng lợi hơn 2,2 tỷ đồng. Các đối tượng khác trong đường dây dù biết rõ hành vi phạm tội vẫn tích cực giúp sức, cùng hưởng lợi bất chính.
Công an TPHCM nhận định, hành vi của nhóm này có tổ chức, kéo dài, thủ đoạn tinh vi; lợi dụng niềm tin xã hội và hoàn cảnh khó khăn của người dân để trục lợi, gây bức xúc dư luận, ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh trật tự và công tác phòng, chống tội phạm.
Dàn dựng cảnh “giải cứu”
Cũng sử dụng vỏ bọc “hiệp sĩ”, Huỳnh Cao Cường lợi dụng mạng xã hội để xây dựng hình ảnh một người chuyên cứu giúp các nạn nhân bị lừa sang Campuchia. Thông qua các tài khoản TikTok và Facebook mang tên “Huỳnh Cao Cường - Đức Năng Thắng Số”, Cường thường xuyên đăng tải các video clip dàn dựng cảnh “giải cứu nghẹt thở” nhằm lấy lòng tin của những gia đình có người thân đang bị kẹt trong các “sào huyệt” lừa đảo.
Thực chất, những cuộc “giải cứu” này không xuất phát từ tinh thần nghĩa hiệp, mà là một kế hoạch kinh doanh trên sự tuyệt vọng của nạn nhân. Khi người nhà liên hệ, Cường yêu cầu cung cấp định vị, hình ảnh và căn cước công dân của nạn nhân, sau đó móc nối với các đối tượng tại Campuchia.
Theo tài liệu điều tra, nếu phía Campuchia đưa ra mức giá chuộc từ 185 đến 240 triệu đồng, Cường sẽ báo với gia đình nạn nhân số tiền từ 280 đến 400 triệu đồng. Khoản chênh lệch lớn này bị Cường chiếm đoạt làm lợi riêng. Không chỉ dừng lại ở vai trò môi giới, Cường còn điều hành hoạt động vận chuyển người qua biên giới.
Để tránh bị phát hiện, Cường chỉ đạo đàn em thuê xe ô tô lên khu vực biên giới Mộc Bài (Tây Ninh) đón người qua các đường mòn, lối mở. Khi vượt biên trái phép thành công, các nạn nhân được đưa về tập kết tại quán ăn Cường 79 (TPHCM), được xem là “đại bản doanh” của Cường. Tại đây, Cường chỉ bàn giao người khi thân nhân đã giao đủ tiền.
Tại cơ quan công an, Huỳnh Cao Cường khai nhận từ năm 2023 đến khi bị bắt đã thực hiện trót lọt khoảng 30 vụ “giải cứu” với thủ đoạn tương tự, thu lợi bất chính số tiền rất lớn.
Qua quá trình đấu tranh, Ban chuyên án đã làm rõ nhiều đường dây, nhánh tội phạm liên quan, gồm các nhóm tổ chức xuất cảnh trái phép, mua bán người, các đối tượng núp bóng “giải cứu” để cưỡng đoạt tài sản, cùng các đường dây mở và sử dụng tài khoản ngân hàng tại Campuchia phục vụ hoạt động lừa đảo, chiếm đoạt hàng tỷ đồng của người dân.
Trong quá trình mở rộng điều tra, Phòng Cảnh sát hình sự (Công an TPHCM) phối hợp Cục Cảnh sát hình sự (Bộ Công an), Cơ quan đại diện Bộ Công an Việt Nam tại Campuchia và Tổng cục Công an quốc gia Campuchia tổ chức truy bắt, giải cứu 34 công dân Việt Nam tại khu O’Smach, tỉnh Oddar Meanchey (Campuchia).
Thông qua con đường ngoại giao, các nạn nhân được tiếp nhận tại cửa khẩu Mộc Bài (Tây Ninh). Lực lượng chức năng đồng thời thu giữ 19 máy tính và 35 điện thoại di động để phục vụ công tác trích xuất, phục hồi dữ liệu điện tử.
Kết quả điều tra cho thấy, các băng nhóm lừa đảo đã lợi dụng mạng xã hội để dụ dỗ người dân bằng chiêu bài “việc nhẹ, lương cao”, môi giới trá hình. Sau khi đưa nạn nhân xuất cảnh trái phép qua các đường tiểu ngạch, đường thủy tại khu vực biên giới Tây Ninh, An Giang, các đối tượng “bán người” cho các công ty lừa đảo tại Campuchia, ép buộc lao động hoặc yêu cầu thân nhân nộp tiền “chuộc người”, qua đó chiếm đoạt tài sản với số tiền lớn.
Hiện, Phòng Cảnh sát hình sự (Công an TPHCM) tiếp tục mở rộng điều tra, truy xét, truy bắt các đối tượng liên quan đang lẩn trốn; đồng thời phối hợp các đơn vị chức năng rà soát, lập danh sách nạn nhân tại Campuchia để có phương án giải cứu kịp thời.
Công an TPHCM khuyến cáo người dân nâng cao cảnh giác trước các lời mời chào việc làm, xuất cảnh không rõ ràng trên mạng xã hội; khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn cần nhanh chóng trình báo cơ quan công an để được hỗ trợ theo quy định.
Nguyễn Thanh Hải (thường gọi “Hiệp sĩ Hải” hay “Hải săn bắt cướp”) từng là đội trưởng đội xung kích phòng, chống tội phạm Câu lạc bộ phường Phú Hòa (TP Thủ Dầu Một, Bình Dương cũ). Ông Hải từng tham gia hỗ trợ lực lượng chức năng trong nhiều vụ truy bắt trộm cắp, cướp giật và các hành vi vi phạm pháp luật, được một số người dân đánh giá là phản ứng nhanh, “giúp dân” trong nhiều tình huống nguy hiểm. Đến năm 2019, sau 23 năm gắn bó, Hải xin ra khỏi câu lạc bộ.