Tại Cuộc thi Khoa học, kỹ thuật cấp quốc gia dành cho học sinh trung học năm học 2025–2026 do Bộ Giáo dục và Đào tạo tổ chức, học sinh tỉnh Tuyên Quang đã để lại dấu ấn với hai dự án đoạt giải Tư, nổi bật ở tính ứng dụng thực tiễn và khả năng giải quyết các vấn đề cấp thiết của xã hội.
Một trong hai đề tài gây chú ý là dự án “Green Habit AI - Ứng dụng AI kiến tạo tương lai xanh, hỗ trợ cảnh báo và cứu hộ thiên tai” thuộc lĩnh vực phần mềm hệ thống.
Dự án do hai học sinh Trần Minh Phương và Đặng Đình Phong (Trường Phổ thông Dân tộc nội trú ATK Sơn Dương) thực hiện, hướng tới việc tận dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo để hỗ trợ cảnh báo sớm thiên tai và nâng cao hiệu quả công tác cứu hộ, cứu nạn.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp, các hiện tượng thời tiết cực đoan ngày càng gia tăng, giải pháp ứng dụng AI của nhóm học sinh được đánh giá cao ở khả năng tích hợp dữ liệu, đưa ra cảnh báo nhanh và hỗ trợ ra quyết định kịp thời. Đây là hướng tiếp cận phù hợp với xu thế chuyển đổi số, góp phần giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản.
Bên cạnh đó, dự án “Nghiên cứu xử lý nước thải nhuộm bằng Fenton điện hóa sử dụng điện cực CoFe-LDH trên nền sợi Carbon phủ Ni” của hai học sinh Nguyễn Trần Ngọc Linh và Phan Hoàng Phong (Trường THPT Chuyên Tuyên Quang) cũng được hội đồng giám khảo đánh giá cao về giá trị khoa học và thực tiễn.
Đề tài tập trung giải quyết bài toán ô nhiễm nước thải trong ngành dệt nhuộm – một trong những lĩnh vực gây áp lực lớn lên môi trường. Việc sử dụng vật liệu điện cực mới giúp nâng cao hiệu quả xử lý, đồng thời mở ra hướng nghiên cứu tiềm năng trong ứng dụng công nghệ điện hóa vào xử lý nước thải công nghiệp.
Điểm chung của hai dự án là đều xuất phát từ những vấn đề thực tiễn của đời sống, từ đó đề xuất giải pháp có tính khả thi và khả năng nhân rộng. Đây cũng là minh chứng cho sự chuyển biến tích cực trong hoạt động nghiên cứu khoa học tại các nhà trường, khi học sinh không chỉ dừng lại ở ý tưởng mà đã biết gắn nghiên cứu với nhu cầu xã hội.
Thành tích của học sinh Tuyên Quang tại cuộc thi năm nay không chỉ là kết quả của quá trình nỗ lực học tập, sáng tạo mà còn thể hiện vai trò định hướng, đồng hành của nhà trường và giáo viên trong việc khơi dậy đam mê nghiên cứu khoa học cho học sinh.
Từ những đề tài mang tính ứng dụng cao, có thể kỳ vọng phong trào nghiên cứu khoa học trong học sinh sẽ tiếp tục lan tỏa mạnh mẽ, góp phần đào tạo thế hệ trẻ năng động, sáng tạo, sẵn sàng đáp ứng yêu cầu phát triển của xã hội trong thời kỳ mới.