Học kỳ quân đội, trại hè kỹ năng: Tiền triệu đổi lại điều gì?

Nhưng điều phụ huynh thực sự nhận được cho con là trải nghiệm trưởng thành hay chỉ là những lời quảng cáo hào nhoáng?

Muôn kiểu trại hè, muôn mức học phí

Đầu tháng 6, khi năm học khép lại, chị Lê Thị Ngọc Thành (phường An Khánh, TPHCM) lại tất bật tìm kiếm một chương trình hè phù hợp cho con trai đang học tiểu học.

Chị cho biết cả hai vợ chồng đều đi làm nên khó có điều kiện ở nhà, chơi cùng con trong suốt kỳ nghỉ. Thấy con quanh quẩn với điện thoại, tivi, chị mong tìm một môi trường để con được vận động, giao tiếp và có thêm trải nghiệm mới.

"Tôi tìm hiểu trên mạng thì thấy rất nhiều chương trình từ học kỳ quân đội, trại hè kỹ năng đến các khóa trải nghiệm nghề nghiệp. Mỗi nơi quảng cáo một kiểu nên cũng khá băn khoăn không biết đâu là chương trình thực sự phù hợp", chị Thành chia sẻ.

Không riêng chị Thành, nhiều phụ huynh tại TPHCM đang bước vào mùa săn trại hè cho con.

Chỉ cần gõ cụm từ "trại hè 2026" trên mạng xã hội, hàng loạt chương trình xuất hiện với những lời giới thiệu hấp dẫn như rèn luyện tính kỷ luật, tăng khả năng tự lập, phát triển kỹ năng lãnh đạo hay giúp trẻ "lột xác" chỉ sau vài ngày trải nghiệm.

Từ các khóa học kỹ năng ngắn ngày, học kỳ quân đội, học kỳ công an đến những chương trình trải nghiệm thiên nhiên, sinh tồn, mức phí dao động từ vài triệu đến hơn 20 triệu đồng tùy thời lượng và nội dung.

Bên cạnh đó, thị trường còn chứng kiến sự nở rộ của các chương trình trại hè quốc tế do nhiều trung tâm tư vấn du học tổ chức.

Chị Nguyễn Mai Châu (phường Sài Gòn, TPHCM) cho biết, chị đang tìm hiểu một chương trình trại hè tại Singapore cho con trong dịp hè năm nay.

Theo chị Châu, điều gia đình kỳ vọng không phải việc con có thể thành thạo ngoại ngữ sau một hoặc hai tuần, mà là cơ hội được tiếp xúc với môi trường mới, học cách tự lập và mở rộng hiểu biết.

"Tôi nghĩ những trải nghiệm thực tế sẽ giúp con trưởng thành hơn. Tuy nhiên, chi phí cho các chương trình này khá cao nên gia đình cũng phải cân nhắc kỹ", chị nói.

Hiện nay, nhiều chương trình du học hè được quảng bá với lịch trình kết hợp giữa học tập, tham quan, trải nghiệm văn hóa và giao lưu quốc tế tại Singapore, Úc, Anh, Mỹ hoặc Canada. Mức phí phổ biến từ vài chục đến hàng trăm triệu đồng, tùy quốc gia và thời gian tham gia.

Sự đa dạng của các chương trình cho thấy nhu cầu thực tế của phụ huynh trong việc tìm kiếm những môi trường giúp con phát triển ngoài lớp học.

Tuy nhiên, cùng với sự bùng nổ của thị trường trại hè là những lo ngại về chất lượng thực chất của các chương trình cũng như những rủi ro phát sinh từ các quảng cáo thiếu kiểm chứng.

Nhiều chuyên gia giáo dục cho rằng không ít chương trình đang được đóng gói bằng những mỹ từ như "quốc tế, cao cấp, chuẩn nước ngoài" nhằm tạo sức hút với phụ huynh.

Trong khi đó, thông tin về đội ngũ phụ trách, quy trình đảm bảo an toàn hay mục tiêu giáo dục cụ thể lại chưa được công khai đầy đủ.

Đáng chú ý, nhu cầu tìm kiếm các hoạt động hè cho trẻ cũng đang trở thành mảnh đất màu mỡ để các đối tượng lừa đảo lợi dụng.

Mùa hè đáng giá không nằm ở số tiền bỏ ra

Theo ThS Trần Thị Ngọc Tuyền - chuyên gia tâm lý lâm sàng, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Việt Anh (TPHCM), nhu cầu cho con tham gia các chương trình trải nghiệm, rèn luyện kỹ năng trong dịp hè là hoàn toàn chính đáng.

Phụ huynh mong con có một mùa hè kỷ luật hơn, tự lập hơn, biết sống cùng tập thể và giảm thời gian sử dụng thiết bị điện tử. Đây là những kỳ vọng xuất phát từ mong muốn giúp con phát triển toàn diện.

Tuy nhiên, bà lưu ý phụ huynh không nên xem các chương trình trại hè như một liều thuốc cấp tốc có thể thay đổi trẻ chỉ sau vài ngày. "Kỹ năng sống không thể được gieo và gặt hái ngay lập tức. Nếu sau trại hè, gia đình và nhà trường không tiếp tục đồng hành, kiên nhẫn bồi đắp thì mọi thứ rất dễ quay trở lại như cũ", bà Tuyền nhận định.

Theo chuyên gia này, một trại hè tốt nên là môi trường trải nghiệm an toàn, nơi trẻ có cơ hội khám phá bản thân, thay vì trở thành áp lực thành tích mới.

Từ thực tế tư vấn tâm lý, ThS Tuyền cho biết từng gặp nhiều phụ huynh lựa chọn trại hè với mong muốn con mạnh mẽ hơn, tự tin hơn hoặc bớt phụ thuộc vào cha mẹ. Tuy nhiên, đôi khi kỳ vọng của người lớn lại đi trước nhu cầu thực sự của trẻ.

"Có trẻ cần được nghỉ ngơi, được vui chơi tự do hoặc đơn giản là có thêm thời gian kết nối với gia đình. Nhưng các em lại được đưa vào môi trường quá nghiêm khắc hoặc lịch trình quá dày đặc", ThS Tuyền nói.

ThS Tuyền nhấn mạnh, vấn đề không nằm ở việc có nên cho con đi trại hè hay không, mà là cha mẹ cần lắng nghe xem con đang thực sự cần điều gì.

Để lựa chọn một chương trình phù hợp, phụ huynh không nên chỉ nhìn vào những nhãn mác như quốc tế hay cao cấp mà cần đánh giá bằng nhiều tiêu chí cụ thể.

Trước hết là sự phù hợp với độ tuổi, thể lực và tính cách của trẻ. Một chương trình được nhiều người đánh giá tốt chưa chắc đã phù hợp với mọi đứa trẻ.

Yếu tố tiếp theo là vấn đề an toàn và y tế. Đơn vị tổ chức cần có quy trình giám sát, bảo đảm an toàn và xử lý tình huống khẩn cấp rõ ràng, minh bạch.

Bên cạnh đó, phụ huynh cũng cần tìm hiểu về đội ngũ phụ trách chương trình, xem họ có chuyên môn về giáo dục hoặc tâm lý trẻ em hay không.

Lịch trình của một trại hè chất lượng cần có sự cân bằng giữa học tập, trải nghiệm, vui chơi và nghỉ ngơi. Trẻ cần có khoảng thời gian để thư giãn, quan sát và cảm nhận thay vì liên tục chạy theo các hoạt động.

Quan trọng hơn cả là giá trị thực tế mà trẻ có thể mang về sau khóa học. Đó có thể là một kỹ năng mới, một bài học về trách nhiệm, khả năng tự chăm sóc bản thân hoặc sự tự tin trong giao tiếp hằng ngày.

Vị chuyên gia cũng cho rằng một mùa hè ý nghĩa không nhất thiết phải gắn với những khóa học đắt đỏ.

Cha mẹ hoàn toàn có thể cùng con xây dựng những "dự án nhỏ" ngay trong gia đình như học nấu ăn, tham gia việc nhà, đọc sách, chăm sóc cây xanh, chơi thể thao hoặc khám phá các không gian văn hóa tại địa phương.

"Trẻ lớn lên không chỉ từ những khóa học lớn lao, đắt đỏ mà còn từ những trải nghiệm nhỏ bé được người lớn nâng niu và gọi tên thành bài học. Mùa hè đẹp nhất là mùa hè trẻ được thở, được chơi, được thử và được lớn lên trong sự bình an", ThS Tuyền chia sẻ.