Trải nghiệm thực tế, lan tỏa giá trị truyền thống
Những ngày trung tuần tháng 4, tại nhiều cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Phú Thọ, hoạt động trải nghiệm Tết Hàn thực được tổ chức đồng loạt, thu hút đông đảo học sinh tham gia. Không chỉ là dịp để các em tìm hiểu nét đẹp văn hóa truyền thống, các hoạt động còn góp phần rèn luyện kỹ năng, giáo dục giá trị sống ngay từ bậc học mầm non, tiểu học.
Tại Trường Tiểu học Kim Đức (phường Vân Phú), không khí trở nên rộn ràng khi nhà trường tổ chức hoạt động “Em vui Tết Hàn thực”. Tại đây, học sinh được trực tiếp tham gia các công đoạn làm bánh trôi như nhào bột, nặn bánh, luộc bánh dưới sự hướng dẫn của giáo viên.
Những đôi tay nhỏ còn vụng về nhưng đầy háo hức đã tạo nên những viên bánh tròn xinh. Nhiều em lần đầu được tự tay làm bánh trôi, tỏ rõ sự thích thú khi sản phẩm hoàn thành. Hoạt động không chỉ mang tính trải nghiệm mà còn tạo sự gắn kết giữa học sinh trong lớp.
Bà Hán Thị Thúy Lan - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Kim Đức cho biết: Thông qua hoạt động này, nhà trường mong muốn giúp các em hiểu thêm về nét đẹp văn hóa dân tộc, đồng thời rèn luyện sự khéo léo và tinh thần đoàn kết. Khi các em tự tay làm ra sản phẩm, giá trị giáo dục sẽ sâu sắc hơn so với việc chỉ học lý thuyết.
Tại Trường Mầm non Liên Hoa (xã Phú Mỹ), hoạt động trải nghiệm Tết Hàn thực cũng được tổ chức với hình thức phù hợp lứa tuổi. Các bé được nghe giáo viên kể về ý nghĩa ngày Tết Hàn thực, sau đó tham gia nặn bánh trôi theo hướng dẫn.
Theo ghi nhận, trẻ rất hào hứng khi được tham gia trực tiếp. Việc tổ chức theo nhóm nhỏ giúp giáo viên dễ dàng hướng dẫn, đồng thời tạo cơ hội để trẻ tương tác, học hỏi lẫn nhau.
Bà Trần Thị Thương Huyền – Hiệu trưởng Trường Mầm non Liên Hoa chia sẻ: Tết Hàn thực là nét đẹp trong văn hóa ẩm thực của người Việt. Thông qua hoạt động trải nghiệm, các bé không chỉ hiểu về truyền thống mà còn được rèn luyện kỹ năng vận động tinh như xoay tròn, nặn bánh. Đây cũng là cách giáo dục kỹ năng sống hiệu quả, giúp trẻ tự tin hơn trong các hoạt động tập thể.
Gắn giáo dục văn hóa với kỹ năng sống
Không chỉ dừng lại ở việc tái hiện một nét văn hóa truyền thống, các nhà trường trên địa bàn tỉnh Phú Thọ đang từng bước đưa các hoạt động trải nghiệm vào chương trình giáo dục nhằm phát triển toàn diện cho học sinh.
Tại trường Mầm non Cao Xá 1 (xã Bản Nguyên), hoạt động làm bánh trôi được thiết kế đơn giản nhưng hiệu quả. Trẻ được chia nhóm, mỗi nhóm có giáo viên hỗ trợ, từ khâu chuẩn bị nguyên liệu đến hoàn thiện sản phẩm.
Bà Cao Thị Thanh Lý - Hiệu trưởng Trường Mầm non Cao Xá 1 cho biết, hoạt động trải nghiệm được tổ chức thường xuyên với nhiều chủ đề khác nhau, trong đó Tết Hàn thực là một nội dung gần gũi, dễ tiếp cận.
“Thông qua việc làm bánh trôi, trẻ được rèn luyện kỹ năng, phát triển sự khéo léo và cảm nhận niềm vui khi tự tay tạo ra sản phẩm. Đây là phương pháp giáo dục trực quan, giúp trẻ tiếp thu tự nhiên, hiệu quả,” Bà Cao Thị Thanh Lý - Hiệu trưởng Trường Mầm non Cao Xá 1 nhấn mạnh.
Thực tế cho thấy, việc đưa các hoạt động trải nghiệm văn hóa dân gian vào trường học đang phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục, đặc biệt trong bối cảnh triển khai Chương trình GDPT 2018. Các hoạt động này góp phần phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh, thay vì chỉ tập trung vào kiến thức sách vở.
Theo đánh giá của ngành Giáo dục địa phương, những hoạt động như Tết Hàn thực không chỉ mang ý nghĩa giáo dục truyền thống mà còn tạo môi trường học tập tích cực, giúp học sinh chủ động tham gia, phát huy năng lực cá nhân.
Việc tổ chức trải nghiệm theo hướng “học đi đôi với hành” đang được nhiều trường triển khai hiệu quả, nhất là ở bậc học mầm non và tiểu học. Qua đó, học sinh được phát triển kỹ năng sống, kỹ năng giao tiếp, hợp tác, đồng thời hình thành ý thức giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
Bên cạnh đó, các hoạt động trải nghiệm còn góp phần tăng cường sự phối hợp giữa nhà trường và gia đình. Nhiều phụ huynh bày tỏ sự đồng thuận khi con em được tham gia các hoạt động mang tính giáo dục thực tiễn, gần gũi với đời sống.
Thời gian tới, các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Phú Thọ tiếp tục duy trì và mở rộng các hoạt động trải nghiệm gắn với văn hóa truyền thống, phù hợp với từng cấp học. Qua đó, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đáp ứng yêu cầu đổi mới trong giai đoạn hiện nay.