Đổi mới truyền thông, khơi dậy ý chí thoát nghèo
Giảm nghèo bền vững không chỉ là hỗ trợ sinh kế, nhà ở hay việc làm, mà còn đòi hỏi người dân được tiếp cận đầy đủ thông tin, hiểu đúng chính sách và chủ động tham gia quá trình phát triển. Vì vậy, nâng cao năng lực truyền thông, giám sát và đánh giá là một trong những nhiệm vụ quan trọng trong triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia tại Hà Tĩnh giai đoạn 2026–2030.
Đầu tháng 9/2026, Ban Chỉ đạo thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia tỉnh Hà Tĩnh ban hành kế hoạch truyền thông về xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi giai đoạn 2026–2030.
Kế hoạch hướng tới xây dựng hệ thống truyền thông thống nhất, thiết thực, phù hợp với từng địa bàn và nhóm đối tượng; kết hợp phương thức truyền thống với truyền thông số. Trong đó, mục tiêu đặt ra là 100% xã có ít nhất 2 tin, bài phát thanh mỗi tuần về xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi trên hệ thống truyền thanh cơ sở.
Nội dung tuyên truyền không chỉ dừng ở phổ biến chủ trương, chính sách mà còn hướng đến thay đổi nhận thức, khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường, giúp người dân chủ động tìm kiếm cơ hội phát triển sinh kế, nâng cao thu nhập và vươn lên thoát nghèo.
Tại xã Hương Xuân, công tác tuyên truyền được triển khai thông qua hệ thống truyền thanh, các cuộc họp thôn, sinh hoạt chi bộ và Ban công tác Mặt trận. Mặt trận Tổ quốc cùng các tổ chức chính trị - xã hội được phát huy vai trò trong vận động đoàn viên, hội viên và các hộ dân tham gia chương trình.
Ông Hoàng Văn Trung, Trưởng Phòng Văn hóa - Xã hội xã Hương Xuân, cho biết địa phương chú trọng công khai các tiêu chí lựa chọn, cơ chế đối ứng, nội dung và định mức hỗ trợ theo quy định của tỉnh và xã. Qua đó, người dân nắm rõ quyền lợi, trách nhiệm khi đăng ký tham gia các dự án sinh kế, hạn chế tâm lý trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước.
Cùng với tuyên truyền chính sách, xã phối hợp với Ủy ban MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội kết nối nguồn lực chăm lo hộ nghèo, gia đình chính sách, trẻ em và những hoàn cảnh khó khăn.
Chương trình “Xuân Biên phòng, ấm lòng dân bản” đã trao 785 suất quà với tổng trị giá 2,34 tỷ đồng, hỗ trợ xây dựng 7 nhà ở với kinh phí 455 triệu đồng. Hội Liên hiệp Phụ nữ kết nối nhận đỡ đầu 69 trẻ mồ côi, tổng kinh phí 256,287 triệu đồng; hỗ trợ xây dựng một nhà ở cho hội viên nghèo tại thôn Chúc A với số tiền 70 triệu đồng, đồng thời kết nối các mô hình sinh kế chăn nuôi gà cho hội viên.
Những hoạt động này góp phần chia sẻ khó khăn trước mắt, đồng thời tạo điều kiện để các hộ yếu thế có thêm điểm tựa ổn định cuộc sống. Quan trọng hơn, truyền thông chính sách gắn với hỗ trợ thực tế giúp người dân hiểu rõ hơn cơ hội tiếp cận nguồn lực và trách nhiệm chủ động vươn lên.
Giám sát thực chất, nâng cao hiệu quả nguồn lực
Cùng với truyền thông, công tác giám sát và đánh giá có ý nghĩa quan trọng trong bảo đảm nguồn lực hỗ trợ được sử dụng đúng mục tiêu, đúng đối tượng, đồng thời kịp thời phát hiện những khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai.
Theo kế hoạch bồi dưỡng, tập huấn các chương trình mục tiêu quốc gia được UBND tỉnh Hà Tĩnh phê duyệt ngày 5/10/2026, đến năm 2030, ít nhất 95% cán bộ cấp xã tham gia thực hiện chương trình được tập huấn chuyên sâu hằng năm; 100% trưởng thôn, thành viên Ban Phát triển thôn và Ban Giám sát cộng đồng được tập huấn về quy trình triển khai, giám sát đầu tư, truyền thông và huy động cộng đồng.
Tại Hương Xuân, công tác kiểm tra, giám sát được cụ thể hóa bằng việc thành lập các tổ, đoàn kiểm tra và nghiệm thu trực tiếp tại hộ gia đình. Theo ông Hoàng Văn Trung, xã đã thành lập Tổ kiểm tra, đánh giá hiệu quả mô hình hỗ trợ bò nái sinh sản theo Quyết định số 679/QĐ-UBND ngày 9/9/2026; đồng thời thành lập Đoàn nghiệm thu dự án đa dạng hóa sinh kế, hỗ trợ phát triển sản xuất theo Quyết định số 716/QĐ-UBND ngày 23/9/2026.
Thành phần tham gia có lãnh đạo UBND xã, các phòng chuyên môn, đại diện thôn, Ban công tác Mặt trận và các tổ chức chính trị - xã hội. Việc phối hợp nhiều lực lượng giúp quá trình đánh giá bám sát tình hình thực tế, tăng cường trách nhiệm và tính công khai trong triển khai chính sách.
"Như mô hình bò nái sinh sản, nội dung kiểm tra tập trung vào tình trạng vật nuôi, quy trình chăm sóc, điều kiện chuồng trại, vệ sinh thú y và tiêm phòng dịch bệnh. Đoàn kiểm tra đồng thời đánh giá khả năng sinh trưởng, phát triển, tỷ lệ phối giống, mang thai, sinh bê và hiệu quả kinh tế để xem xét khả năng duy trì đàn", ông Trung nói.
Thông qua kiểm tra trực tiếp, những khó khăn, kiến nghị của hộ dân được ghi nhận để kịp thời tháo gỡ hoặc báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét. Cách làm này giúp việc đánh giá không chỉ dừng ở số lượng vật nuôi hay nguồn hỗ trợ đã cấp, mà hướng đến hiệu quả thực tế và khả năng tạo sinh kế lâu dài cho người dân.
Thực tiễn triển khai các chương trình mục tiêu quốc gia tại Hà Tĩnh cũng cho thấy vai trò của việc huy động sức dân và sự chung tay của cả hệ thống chính trị. Giai đoạn 2021–2025, toàn tỉnh đã xây dựng, sửa chữa 11.724 nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo, người có công và các gia đình khó khăn, với tổng nguồn lực huy động trên 836 tỷ đồng.