Hội thảo được tổ chức nhân kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước. Đồng thời, là dịp để nhìn lại vai trò của điện ảnh như một phần quan trọng của di sản văn hóa; nhấn mạnh sứ mệnh của điện ảnh trong việc kết nối lịch sử, ký ức và thúc đẩy quan hệ quốc tế.
Phát biểu tại hội thảo, ông Tạ Quang Đông - Thứ trưởng Bộ VH,TT&DL khẳng định văn hóa là nhịp cầu bền chặt giữa các dân tộc, và điện ảnh - với khả năng lưu giữ ký ức và phản ánh chân thực đời sống, đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự hiểu biết và hợp tác giữa các quốc gia, đặc biệt là Việt Nam và Hoa Kỳ.
Hội thảo gồm hai phiên làm việc: Phiên thứ nhất bàn về giá trị nghệ thuật, công tác lưu trữ và phổ biến di sản điện ảnh; phiên thứ hai tập trung vào vai trò của điện ảnh trong thúc đẩy giao lưu văn hóa Việt - Mỹ.
Các nhà nghiên cứu, đạo diễn, nghệ sĩ và chuyên gia quốc tế cùng thảo luận tầm nhìn phát triển điện ảnh trong bối cảnh toàn cầu hóa.
ThS. Hoàng Dạ Vũ - Phó Viện trưởng Viện Sân khấu - Điện ảnh nhấn mạnh, điện ảnh không chỉ là nghệ thuật, mà còn là công cụ ngoại giao văn hóa mạnh mẽ. Những bộ phim chiến tranh mang thông điệp hòa giải, nhân văn – như trường hợp chuyển thể “Nhật ký Đặng Thùy Trâm” có khả năng lay động trái tim người xem từ cả hai phía, góp phần xóa bỏ hận thù, hàn gắn ký ức và hướng đến tương lai.
Từ đó, ThS. Vũ đề xuất cần đẩy mạnh công tác bảo tồn, số hóa di sản điện ảnh, phụ đề đa ngôn ngữ và quảng bá phim tại các trung tâm văn hóa, đại sứ quán Việt Nam ở nước ngoài. Việc hợp tác sản xuất phim với các quốc gia, trong đó có Mỹ, cũng là cách hiệu quả để xây dựng cầu nối văn hóa dài lâu.
Ở góc độ khác, PGS.TS Đỗ Lệnh Hùng Tú - Chủ tịch Hội Điện ảnh Việt Nam chỉ ra rằng, nhiều bộ phim do Nhà nước đầu tư vẫn chưa tiếp cận được đông đảo công chúng vì thiếu kinh phí quảng bá, khiến nhiều tác phẩm chỉ được chiếu hạn chế rồi “nằm im” trong kho lưu trữ.
Ông kiến nghị cần cải tiến chiến lược truyền thông ngay từ đầu dự án, đồng thời có chính sách ưu đãi thuế, đơn giản hóa thủ tục cấp phép để khuyến khích hợp tác sản xuất và phát hành phim quốc tế.
Đặc biệt, công tác số hóa và lưu trữ phim cần được chú trọng để bảo tồn di sản điện ảnh Việt Nam, nhất là những tác phẩm về chiến tranh cách mạng - kho tư liệu quý giá không chỉ với quốc gia, mà còn với bạn bè quốc tế.
Hội thảo lần này không chỉ góp phần khẳng định vai trò của điện ảnh trong dòng chảy văn hóa dân tộc, mà còn mở ra hướng đi thiết thực để đưa di sản điện ảnh Việt Nam lan tỏa rộng rãi hơn trên trường quốc tế.
