Năm học 2025 - 2026, viên chức Trường Đại học Đồng Tháp đã công bố 148 bài báo trên các tạp chí khoa học được chỉ mục trong cơ sở dữ liệu Web of Science và Scopus, tăng 26 bài báo, tương đương 21,3% so với năm học 2024 - 2025.

Không chỉ tăng về quy mô, cơ cấu công bố còn chuyển biến theo hướng tích cực khi số bài báo thuộc nhóm Q1 và Q2 tăng từ 62 bài báo lên 84 bài báo, chiếm 56,8% tổng số công bố trong năm học.

Trong bối cảnh các cơ sở giáo dục đại học ngày càng chú trọng chất lượng nghiên cứu và hội nhập học thuật quốc tế, công bố khoa học trên các tạp chí thuộc cơ sở dữ liệu Web of Science (WoS) và Scopus là một chỉ dấu quan trọng phản ánh năng lực nghiên cứu, khả năng hợp tác và mức độ lan tỏa tri thức. Kết quả năm học 2025 - 2026 cho thấy hoạt động công bố quốc tế của viên chức Trường Đại học Đồng Tháp tiếp tục phát triển cả về số lượng, chất lượng tạp chí và phạm vi lĩnh vực nghiên cứu.

Quy mô công bố tiếp tục được mở rộng

Tổng số công bố tăng từ 122 bài báo trong năm học 2024 - 2025 lên 148 bài báo trong năm học 2025 - 2026. Trong đó, số công bố thuộc WoS tăng từ 78 bài báo lên 88 bài báo, tương đương 12,8%; số công bố thuộc Scopus tăng từ 44 bài báo lên 60 bài báo, tương đương 36,4%. Như vậy, mức tăng của nhóm Scopus cao hơn về tỷ lệ, đóng góp 16 bài báo trong tổng số 26 bài báo tăng thêm của năm học 2025 - 2026.

Bảng 1. Đối sánh số lượng công bố khoa học quốc tế giữa hai năm học

Nhóm công bố	2024-2025	2025-2026	Tăng giảm	Tỷ lệ tăng
WoS	78	88	+10	12,8%
Scopus	44	60	+16	36,4%
Tổng số	122	148	+26	21,3%

Nguồn: Phòng Khoa học và Công nghệ, Trường Đại học Đồng Tháp

Kết quả trên phản ánh sự duy trì tương đối ổn định của hoạt động công bố trên WoS, đồng thời cho thấy sự mở rộng rõ hơn ở nhóm tạp chí thuộc Scopus. Tuy nhiên, khi đánh giá thành quả nghiên cứu, số lượng chỉ là một phương diện; chất lượng tạp chí và vị trí phân hạng của công bố là căn cứ quan trọng để nhận diện chiều sâu của sự phát triển.

Gia tăng rõ rệt số công bố thuộc nhóm Q1 và Q2

Cơ cấu phân hạng cho thấy chuyển biến tích cực ở các nhóm chất lượng cao. Số công bố Q1 tăng từ 28 bài báo lên 39 bài báo, tương đương 39,3%; Q2 tăng từ 34 bài báo lên 45 bài báo, tương đương 32,4%. Tổng số công bố Q1 và Q2 đạt 84 bài báo, tăng 22 bài báo so với năm học trước. Tỷ trọng Q1-Q2 trong tổng số công bố tăng từ 50,8% lên 56,8%, tức tăng gần 6%.

Cùng với đó, số công bố Q3 tăng từ 36 bài báo lên 50 bài báo, tương đương 38,9%. Ngược lại, nhóm Q4 giảm từ 14 bài báo xuống còn 6 bài báo và nhóm Non-Q giảm từ 10 bài báo xuống còn 8 bài báo. Tỷ trọng cộng gộp của Q4 và Non-Q vì thế giảm từ 19,7% xuống còn 9,5%. Sự thay đổi này cho thấy cơ cấu công bố đang dịch chuyển theo hướng tăng tỷ trọng các tạp chí có thứ hạng cao hơn.

Bảng 2. Đối sánh cơ cấu công bố theo phân hạng tạp chí theo SCImago

Phân hạng	2024-2025	Tỷ trọng	2025-2026	Tỷ trọng	Tăng giảm
Q1	28	23,0%	39	26,4%	+11
Q2	34	27,9%	45	30,4%	+11
Q3	36	29,5%	50	33,8%	+14
Q4	14	11,5%	6	4,1%	-8
Non-Q	10	8,2%	8	5,4%	-2
Tổng số	122	100%	148	100%	+26

Nguồn: Phòng Khoa học và Công nghệ, Trường Đại học Đồng Tháp

Xét riêng theo cơ sở dữ liệu, WoS tiếp tục thể hiện ưu thế về các công bố thuộc nhóm Q1 và Q2. Năm học 2025 - 2026, trong 88 bài báo công bố thuộc WoS có 33 bài báo Q1 và 35 bài báo Q2, chiếm 77,3% số công bố thuộc WoS. Đối với Scopus, số bài báo Q2 tăng từ 6 bài báo lên 10 bài báo; số bài báo Q3 tăng từ 22 bài báo lên 33 bài báo; đồng thời số bài báo Q4 giảm từ 11 bài báo xuống còn 4 bài báo. Đây là tín hiệu cho thấy chất lượng nguồn công bố trong từng cơ sở dữ liệu đều có sự cải thiện.

Lĩnh vực nghiên cứu ngày càng đa dạng

Các công bố năm học 2025 - 2026 được phân bố ở 13 ngành, liên ngành theo hệ thống phân loại lĩnh vực của Hội đồng Giáo sư nhà nước, tăng so với 12 ngành, liên ngành có công bố trong năm học 2024 - 2025. Cơ cấu này vừa phản ánh các thế mạnh nghiên cứu đã được hình thành, vừa cho thấy sự mở rộng sang một số lĩnh vực mới.

Bảng 3. Phân bố công bố theo ngành và liên ngành

Ngành, liên ngành	2024-2025	2025-2026	Tăng giảm
Công nghệ thông tin	0	4	+4
Giao thông vận tải	1	0	-1
Hóa học - Công nghệ thực phẩm	11	12	+1
Khoa học Giáo dục	19	33	+14
Khoa học Trái đất - Mỏ	17	9	-8
Kinh tế	4	14	+10
Ngôn ngữ học	1	2	+1
Nông nghiệp - Lâm nghiệp	7	7	0
Sinh học	17	15	-2
Sử học - Khảo cổ học - Dân tộc học	0	5	+5
Tâm lý học	3	6	+3
Toán học	15	6	-9
Triết học - Xã hội học - Chính trị học	0	1	+1
Văn hóa - Nghệ thuật - Thể dục thể thao	2	0	-2
Vật lý	25	34	+9
Tổng số	122	148	+26

Nguồn: Phòng Khoa học và Công nghệ, Trường Đại học Đồng Tháp

Vật lý và Khoa học Giáo dục là hai lĩnh vực có số lượng công bố cao nhất trong năm học 2025 - 2026, lần lượt đạt 34 bài báo và 33 bài báo, chiếm tổng cộng 45,3% toàn bộ công bố của Nhà trường. So với năm học trước, Khoa học Giáo dục tăng 14 bài báo, tương đương 73,7%; Vật lý tăng 9 bài báo, tương đương 36,0%. Kết quả của Khoa học Giáo dục có ý nghĩa đáng chú ý đối với một cơ sở giáo dục đại học có thế mạnh về đào tạo giáo viên và trong nhóm 14 cơ sở giáo dục đại học chủ chốt đào tạo giáo viên trên cả nước.

Ngành Kinh tế ghi nhận mức tăng mạnh từ 4 bài báo lên 14 bài báo, tăng 10 bài báo. Hóa học - Công nghệ thực phẩm tăng từ 11 bài báo lên 12 bài báo; Tâm lý học tăng từ 3 bài báo lên 6 bài báo; Ngôn ngữ học tăng từ 1 bài báo lên 2 bài báo. Công nghệ thông tin, Sử học - Khảo cổ học - Dân tộc học và Triết học - Xã hội học - Chính trị học là những lĩnh vực có công bố trong năm học 2025 - 2026 sau khi chưa ghi nhận công bố ở năm học trước. Nông nghiệp - Lâm nghiệp duy trì công bố 7 bài báo.

Ở chiều ngược lại, một số lĩnh vực có số lượng công bố giảm, gồm Toán học từ 15 bài báo xuống 6 bài báo, Khoa học Trái đất - Mỏ từ 17 bài báo xuống 9 bài báo và Sinh học từ 17 bài báo xuống 15 bài báo. Hai lĩnh vực Giao thông vận tải và Văn hóa - Nghệ thuật - Thể dục thể thao chưa ghi nhận công bố trong năm học 2025 - 2026. Những biến động này cho thấy hoạt động công bố giữa các lĩnh vực chưa đồng đều và cần được theo dõi trong chuỗi thời gian dài hơn trước khi kết luận về xu hướng bền vững.

Tạo nền tảng cho phát triển nghiên cứu theo chiều sâu

Kết quả đạt được là sự tổng hòa của định hướng nâng cao chất lượng nghiên cứu, cơ chế khuyến khích công bố, hoạt động của các nhóm nghiên cứu, sự mở rộng hợp tác học thuật và nỗ lực của đội ngũ viên chức. Việc gia tăng số bài ở nhóm Q1, Q2 và giảm mạnh tỷ trọng Q4, Non-Q cho thấy định hướng chú trọng chất lượng công bố bước đầu tạo được chuyển biến rõ ràng.

Trong thời gian tới, Nhà trường tiếp tục phát triển các nhóm nghiên cứu mạnh và liên ngành; hỗ trợ phản biện nội bộ, biên tập học thuật và ngoại ngữ; mở rộng hợp tác với các cơ sở nghiên cứu và nhà khoa học có uy tín; đồng thời khuyến khích thêm nhiều viên chức tham gia công bố quốc tế. Chính sách hỗ trợ cần gắn số lượng với chất lượng tạp chí, mức độ đóng góp của tác giả, ảnh hưởng trích dẫn và việc tuân thủ liêm chính học thuật.

Bên cạnh việc duy trì thế mạnh ở ngành Vật lý và ngành Khoa học Giáo dục, cần có giải pháp phù hợp đối với các lĩnh vực đang giảm hoặc chưa có công bố, tránh để kết quả nghiên cứu tập trung vào một số ít ngành hoặc nhóm tác giả. Việc chuẩn hóa ghi địa chỉ tên Trường, tên tác giả và hồ sơ trên ORCID, Scopus Author ID, Web of Science Researcher Profile, Researchgate và Google Scholar cũng cần được thực hiện đồng bộ để nâng cao khả năng nhận diện, thống kê và lan tỏa sản phẩm khoa học.

Hướng đến chất lượng và ảnh hưởng học thuật bền vững

Từ 122 bài báo lên 148 bài báo, từ 62 bài báo lên 84 bài báo thuộc nhóm Q1-Q2 và sự hiện diện ở 13 ngành, liên ngành là những kết quả nổi bật của hoạt động công bố khoa học quốc tế tại Trường Đại học Đồng Tháp trong năm học 2025 - 2026. Quan trọng hơn, các số liệu cho thấy sự dịch chuyển tích cực trong cơ cấu chất lượng tạp chí và sự mở rộng của một số lĩnh vực nghiên cứu.