Đại hội XIV của Đảng có chủ đề: Dưới lá cờ vẻ vang của Đảng, chung sức, đồng lòng thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2030; tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin, tiến mạnh trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc vì hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.
Đoàn Chủ tịch điều hành Đại hội gồm 16 Ủy viên Bộ Chính trị, trong đó có các đồng chí: Tổng Bí thư Tô Lâm, Chủ tịch nước Lương Cường, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Thường trực Ban Bí thư Trần Cẩm Tú.
Dự phiên khai mạc có các đồng chí: Nguyên Tổng Bí thư Nông Đức Mạnh; nguyên Chủ tịch nước: Nguyễn Minh Triết, Trương Tấn Sang; nguyên Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Tấn Dũng; nguyên Chủ tịch Quốc hội: Nguyễn Văn An, Nguyễn Sinh Hùng, Nguyễn Thị Kim Ngân; nguyên Ủy viên Thường vụ Thường trực Bộ Chính trị Phạm Thế Duyệt; nguyên Thường trực Ban Bí thư: Phan Diễn, Lê Hồng Anh, Trần Quốc Vượng.
Các đồng chí nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Bí thư Trung ương Đảng, nguyên Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các đồng chí nguyên Phó Chủ tịch nước, nguyên Phó Chủ tịch Quốc hội, nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ và các đồng chí nguyên Ủy viên Trung ương Đảng các khóa, các đồng chí Ủy viên Ủy ban Kiểm tra Trung ương khóa XIII, các đồng chí lão thành cách mạng, Mẹ Việt Nam Anh hùng, nhân sĩ, trí thức, chức sắc tôn giáo và đại diện thế hệ trẻ. Các vị Đại sứ, Đại diện các nước, Trưởng đại diện các tổ chức quốc tế tại Hà Nội đã dự phiên khai mạc Đại hội.
Tham dự Đại hội có 1.586 đại biểu, đại diện cho hơn 5,6 triệu Đảng viên trong cả nước. Đông đảo phóng viên các cơ quan thông tấn, báo chí trong nước và nước ngoài tới đưa tin về Đại hội.
Đại hội XIV của Đảng có nhiệm vụ kiểm điểm việc thực hiện Nghị quyết Đại hội XIII gắn với tổng kết 40 năm đổi mới, khẳng định những thành tựu quan trọng nổi bật, chỉ ra những hạn chế, yếu kém và nguyên nhân, rút ra những bài học lớn, có giá trị lý luận và thực tiễn lâu dài cho công cuộc xây dựng, phát triển đất nước; thảo luận và thông qua phương hướng, mục tiêu, nhiệm vụ trọng tâm đột phá chiến lược cho giai đoạn 2026 - 2030, tầm nhìn đến năm 2045; kiểm điểm sâu sắc và toàn diện công tác xây dựng Đảng, hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh toàn diện; bầu Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.
Thay mặt Đoàn Chủ tịch Đại hội, đồng chí Lương Cường, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch nước đọc Diễn văn khai mạc Đại hội khẳng định, Đại hội lần thứ XIV của Đảng là sự kiện chính trị trọng đại của đất nước, bước ngoặt mang tính lịch sử, hướng tới kỷ niệm 100 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 - 3/2/2030), tập trung cao độ ý chí, nguyện vọng, quyết tâm của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân với tinh thần tự chủ chiến lược, tự cường, tự tin tiến mạnh vào kỷ nguyên mới, vì một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.
Chủ tịch nước nêu rõ, Đại hội XIV diễn ra trong bối cảnh thế giới và khu vực tiếp tục có nhiều diễn biến nhanh chóng, phức tạp và khó dự báo; cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn gia tăng; các thách thức an ninh phi truyền thống, nhất là biến đổi khí hậu và dịch bệnh ngày càng nghiêm trọng. Cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, đặc biệt là sự phát triển bùng nổ của trí tuệ nhân tạo, công nghệ số, công nghệ lượng tử, các công nghệ mới…, kéo theo nhiều biến đổi mang tính thời đại, đang làm thay đổi sâu sắc mọi mặt của đời sống kinh tế - xã hội, đặt ra yêu cầu cấp bách về xác lập mô hình tăng trưởng, mô hình phát triển mới, nâng cao năng suất lao động, chất lượng sản xuất mới và năng lực cạnh tranh quốc gia; những yêu cầu mới trong quản lý phát triển xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh quốc gia và tăng cường công tác đối ngoại.
Sau 40 năm thực hiện đường lối đổi mới, đất nước ta đã đạt được những thành tựu to lớn, toàn diện, có ý nghĩa lịch sử, không ngừng cải thiện đời sống, nâng cao hạnh phúc của Nhân dân, nâng tầm uy tín, vị thế đất nước trên trường quốc tế.
Tuy nhiên, đất nước vẫn còn đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức và hạn chế: Tăng trưởng vẫn dưới mức tiềm năng, chưa thật bền vững; năng suất lao động chưa cao, sức cạnh tranh của nền kinh tế còn hạn chế; đời sống một bộ phận Nhân dân còn khó khăn; biến đổi khí hậu, thảm họa thiên nhiên, dịch bệnh, an ninh mạng… còn tác động rất phức tạp kéo theo nhiều hệ lụy.
Trong bối cảnh đó, Chủ tịch nước nhấn mạnh, Đại hội XIV của Đảng có trách nhiệm lịch sử rất to lớn: Không chỉ đề ra mục tiêu, định hướng cho nhiệm vụ trong nhiệm kỳ 2026 - 2030, mà còn quyết định những vấn đề mang tầm chiến lược đối với tương lai và vận mệnh của dân tộc trong nhiều thập niên tới, nhằm tiếp tục khơi dậy mạnh mẽ khát vọng phát triển, niềm tự hào, ý chí tự cường dân tộc, khơi thông mọi nguồn lực, mọi động lực phát triển, phát huy sức mạnh Nhân dân và khối đại đoàn kết toàn dân tộc kết hợp với sức mạnh thời đại, đẩy mạnh toàn diện, đồng bộ công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, hoàn thành thắng lợi mục tiêu xây dựng đất nước hùng cường, sánh vai với các cường quốc năm Châu như tâm nguyện của Chủ tịch Hồ Chí Minh và ước vọng của toàn dân tộc Việt Nam.
Chủ tịch nước khẳng định Đại hội XIV của Đảng là Đại hội khởi đầu cho kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc, với phương châm “Đoàn kết - Dân chủ - Kỷ cương - Đột phá - Phát triển”, thể hiện bản lĩnh kiên định, ý chí quyết tâm và tinh thần đại đoàn kết của cả dân tộc vì mục tiêu xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên chủ nghĩa xã hội.
Chủ tịch nước đề nghị các đồng chí đại biểu phát huy cao độ trách nhiệm, trí tuệ và tâm huyết; nêu cao tinh thần đoàn kết, dân chủ, thảo luận sâu sắc, góp phần quan trọng vào sự thành công của Đại hội.
Tiếp đó, đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm, Trưởng Tiểu ban Văn kiện trình bày Báo cáo của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII về các văn kiện trình Đại hội XIV của Đảng.
