Công nghệ đi vào lớp học, giảm áp lực cho giáo viên
Chuyển đổi số giáo dục chỉ thực sự có ý nghĩa khi những dữ liệu trong hệ thống quản lý được chuyển hóa thành thay đổi cụ thể trong hoạt động dạy và học.
Tại Phú Thọ, sau giai đoạn xây dựng nền tảng quản trị và cơ sở dữ liệu ngành, giáo dục địa phương đang tập trung đưa dữ liệu đi vào lớp học, coi đây là căn cứ khoa học cho mọi quyết định chuyên môn, hướng tới nâng cao chất lượng giáo dục một cách bền vững.
Tầm nhìn về một hệ sinh thái giáo dục số hiện đại, đồng bộ không chỉ dừng lại ở các phần mềm quản lý sẵn có. Sở GD&ĐT tỉnh Phú Thọ đã ký văn bản ghi nhớ thỏa thuận hợp tác với Google for Education tại Việt Nam trong việc cung cấp mail theo tên miền riêng cùng hệ sinh thái của Google.
Tính đến thời điểm hiện tại đã cấp đầy đủ tới 2.500 mail dạng @phutho.edu.vn tới nhà các trường, giai đoạn tiếp theo cung cấp đến toàn bộ giáo viên trong ngành phục vụ công tác quản lý và tổ chức giảng dạy của toàn ngành để dùng trong quản lý, điều hành, ứng dụng công cụ trí tuệ nhân tạo AI trên tài khoản được cấp để tổ chức giảng dạy.
Trong năm 2026, sẽ phối hợp với Google for Education trong việc tổ chức đào tạo, bồi dưỡng và triển khai mô hình trường học số tại tỉnh... Đây là dấu mốc khởi đầu cho mối quan hệ hợp tác chiến lược nhằm xây dựng mô hình trường học số thực thụ.
Nhấn mạnh về định hướng chiến lược của ngành giáo dục Đất Tổ, TS. Trịnh Thế Truyền - Giám đốc Sở GD&ĐT Phú Thọ chia sẻ: Chuyển đổi số là một trong những nhiệm vụ đột phá của ngành Giáo dục Phú Thọ trong giai đoạn tới.
Mục tiêu là xây dựng hệ sinh thái giáo dục số đồng bộ, kết nối từ Sở đến từng nhà trường, giáo viên và học sinh, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý, chất lượng dạy và học”.
Thực tiễn tại nhiều cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Phú Thọ cho thấy, dữ liệu đang từng bước trở thành công cụ quan trọng trong công tác chuyên môn. Trên các hệ thống quản lý lớp học, thông tin về chuyên cần, tiến độ học tập và kết quả học tập của học sinh được cập nhật thường xuyên, liên tục.
Bà Ngô Thị Như Lan - Hiệu trưởng Trường Tiểu học Hương Canh A (xã Bình Nguyên) cho rằng: Việc cập nhật dữ liệu học tập thường xuyên giúp giáo viên theo dõi sát quá trình học của từng học sinh, không chỉ qua điểm số mà cả sự tiến bộ theo thời gian. Đây là cơ sở để nhà trường điều chỉnh kế hoạch dạy học sát thực tế hơn.
Việc sử dụng dữ liệu làm căn cứ đánh giá đã tạo tiền đề cho sự chuyển dịch từ dạy học đồng loạt sang dạy học phân hóa, cá thể hóa theo năng lực người học. Công nghệ không thay thế vai trò của giáo viên mà giúp người thầy chuyển sang vai trò tổ chức, hướng dẫn và đồng hành cùng học sinh.
Cùng với dữ liệu, việc ứng dụng học liệu số và các công cụ công nghệ đã góp phần làm thay đổi không khí lớp học. Các bài giảng điện tử, video minh họa, kho học liệu số giúp giờ học trở nên trực quan, sinh động, tạo hứng thú học tập cho học sinh.
Hướng tới hệ sinh thái giáo dục số bền vững
Sau sáp nhập, Phú Thọ trở thành địa phương có quy mô giáo dục lớn với 1.957 cơ sở giáo dục và gần 1 triệu học sinh, sinh viên. Quy mô lớn vừa là lợi thế, vừa đặt ra thách thức không nhỏ trong việc triển khai chuyển đổi số đồng bộ.
Đến nay, 100% trường học trong tỉnh đã có kết nối Internet; nhiều trường được đầu tư phòng học tin học, bảng tương tác, thư viện điện tử. Tuy nhiên, ở một số vùng sâu, vùng xa, hạ tầng công nghệ còn chưa đồng bộ; đường truyền Internet chưa ổn định; thiết bị đầu cuối và kinh phí đầu tư còn hạn chế.
Trước thực tế đó, ngành GD&ĐT tỉnh Phú Thọ xác định yếu tố con người giữ vai trò quyết định. Công tác bồi dưỡng năng lực số cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên được coi là giải pháp then chốt, nhằm bảo đảm công nghệ được sử dụng đúng mục đích sư phạm, tránh hình thức.
Từ thực tiễn tại cơ sở, bà Nguyễn Thị Đào - Hiệu trưởng Trường THCS Kim Ngọc (xã Yên Lạc) nhận định: Chuyển đổi số giúp nhà trường giảm áp lực hành chính, giáo viên có thêm thời gian tập trung cho chuyên môn. Phụ huynh cũng dễ dàng theo dõi tình hình học tập của con em, qua đó phối hợp tốt hơn với nhà trường.
Việc kết nối giáo viên - học sinh - phụ huynh trong một không gian số thống nhất đã góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả trong công tác giáo dục.
Theo ông Trịnh Văn Mừng - Trưởng phòng Khoa học, Công nghệ và Thông tin (Sở GD&ĐT tỉnh Phú Thọ), mục tiêu kép được đặt ra: Vừa ứng dụng thành quả công nghệ để nâng cao hiệu quả quản lý, dạy học; vừa giáo dục, nâng cao năng lực số và trí tuệ nhân tạo cho người học và đội ngũ nhà giáo, đáp ứng yêu cầu phát triển chính quyền số, kinh tế số, xã hội số.
Theo Sở GD&ĐT tỉnh Phú Thọ, thời gian tới ngành sẽ tiếp tục tập trung đồng bộ dữ liệu toàn ngành, phát triển năng lực số cho đội ngũ, từng bước đưa các nền tảng số và trí tuệ nhân tạo vào hỗ trợ hoạt động dạy học.
Cuối năm 2025, 100% cơ sở giáo dục từ mầm non đến phổ thông trên địa bàn tỉnh đã cập nhật đầy đủ dữ liệu lên hệ thống quản lý ngành và kết nối với Cơ sở dữ liệu giáo dục quốc gia.
Từ những con số quản trị, dữ liệu đang từng bước trở thành nền tảng cho quản trị giáo dục hiện đại, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục Phú Thọ một cách bền vững.