Hội thảo “Cha mẹ tỉnh thức – Con hạnh phúc” với chủ đề “Nghệ thuật làm cha mẹ: Nói sao để con nghe – Nghe sao để con nói”, được tổ chức mới đây tại Hà Nội nhằm tạo không gian để cha mẹ cùng con trao đổi về cách thấu hiểu, lắng nghe và xây dựng kết nối tích cực trong gia đình, qua đó đồng hành tốt hơn với sự phát triển tâm lý của trẻ.
Tham dự hội thảo có ông Dương Minh Đức, Phó Bí thư Thành Đoàn Hà Nội, Giám đốc Cung Thiếu nhi, Trưởng Ban Tổ chức, các chuyên gia trong lĩnh vực tâm lý và giáo dục, cùng các bậc phụ huynh, các em nhỏ.
Phát biểu khai mạc tại sự kiện, ông Dương Minh Đức nhấn mạnh, để trẻ phát triển lành mạnh, các em cần được lớn lên trong môi trường gia đình có tình yêu thương, sự thấu hiểu và lắng nghe. “Tỉnh thức” trong việc làm cha mẹ đôi khi bắt đầu từ những điều rất nhỏ như chậm lại để nghe con nói, hiểu cảm xúc của con, và giảm những lời phán xét.
“Điều quan trọng trong nghệ thuật làm cha mẹ không phải là làm sao để con luôn nghe lời chúng ta, mà là làm sao để con luôn muốn trò chuyện với chúng ta", ông Dương Minh Đức chia sẻ.
Tại sự kiện, PGS-TS Hoàng Trung Học - Trưởng khoa Tâm lý Giáo dục học (Học viện quản lý Giáo dục) bày tỏ lo ngại trước thực trạng sức khỏe tâm thần ở trẻ vị thành niên.
Theo PGS-TS Hoàng Trung Học, gia đình là một trong những yếu tố lớn có thể dẫn đến các vấn đề tâm lý ở trẻ. Ông chỉ ra 4 nguyên nhân chính, gồm những thay đổi về sinh lý, khoảng cách thế hệ, sự phát triển về nhận thức và ý thức bản thân của trẻ, cùng việc cha mẹ chưa kịp thích ứng để thấu hiểu những thay đổi của con. Những thay đổi này có thể khiến trẻ và cha mẹ gặp khó khăn trong giao tiếp, từ đó làm gia tăng khoảng cách trong gia đình và ảnh hưởng đến sức khỏe tâm thần của trẻ.
Để cha mẹ có cơ hội nhìn sâu hơn vào thế giới tâm lý của con, Thạc sĩ, chuyên gia tâm lý Vũ Thị Thanh Hà đã điều phối hoạt động tương tác giữa diễn giả, phụ huynh và trẻ. Thông qua những video tình huống được trình chiếu tại sự kiện, các bậc cha mẹ được đặt vào những tình huống quen thuộc trong đời sống gia đình, từ đó nhìn lại cách mình nói chuyện và ứng xử với con.
Cha mẹ cùng con cái phải lắng nghe và thấu hiểu
Theo PGS-TS Hoàng Trung Học, để đồng hành hiệu quả cùng con, cha mẹ trước hết cần “luôn luôn lắng nghe, luôn luôn thấu hiểu”, từ đó nhận diện và thấu hiểu những khó khăn, nhu cầu thực sự của con. Đặc biệt, cha mẹ cần tôn trọng “nhu cầu được sai” của trẻ, bởi một đứa trẻ khó có thể trưởng thành và thành công nếu không được phép mắc sai lầm và học hỏi từ những trải nghiệm đó.
Khép lại chương trình là phần “Chiêm nghiệm – Nhìn lại để thương nhau”, được điều phối bởi Hành giả Thích Thiện Tuệ. Thông qua những câu hỏi và lời dẫn dắt của thầy, các bậc phụ huynh có cơ hội nhìn lại cách mình yêu thương, lắng nghe và đồng hành cùng con.
Đặc biệt, các em nhỏ được cất lên tiếng lòng của mình qua lời nhắn: “Cha mẹ ơi, chúng con cần một sự sống đủ đầy, vững chãi, hạnh phúc”. Những chia sẻ ấy cùng sự hướng dẫn của Hành giả Thích Thiện Tuệ giúp cha mẹ nhận ra vai trò của mình không chỉ là chăm sóc, bảo vệ, mà còn là lắng nghe, tôn trọng và tạo không gian để con được trưởng thành theo cách riêng.
Chia sẻ sau chương trình, một phụ huynh cho biết: “Tôi nhận được rất nhiều điều từ hội thảo. Có những nội dung mình đã từng biết nhưng chưa thực sự hiểu sâu, chưa thấu hiểu được con”. Từ những câu chuyện, chia sẻ và trải nghiệm tại hội thảo, thông điệp về một cách làm cha mẹ tỉnh thức hơn được lan tỏa: hiểu con không chỉ bằng lời nói, mà bằng sự lắng nghe, tôn trọng và đồng hành. Khi cha mẹ thay đổi cách yêu thương, trẻ cũng có thêm một không gian an toàn để được là chính mình, được trải nghiệm, mắc lỗi và trưởng thành.
