Thời tiết khác thường ở Nam cực

TUẤN SƠN - 06:05 16/11/2019
Trạm Nghiên cứu khoa học McMurdo. Ảnh chụp từ vệ tinh. Trạm Nghiên cứu khoa học McMurdo. Ảnh chụp từ vệ tinh.

Mặc dù phát hiện là đáng lo ngại, tuy nhiên nó có thể dẫn đến việc hoàn thiện mô hình khí hậu (mô tả chuyển động của không khí và các điều kiện khí hậu trên Trái đất).

Bình thường, thời tiết khá đơn giản để dự báo. Chúng ta có thể lường trước được mưa, khi mà nhiệt độ không khí ở trên 0 độ C; dự đoán có tuyết, khi thấy có giá rét mạnh.

Trong các điều kiện thời tiết phức tạp, chúng ta cảm nhận thấy cả mưa đá – khi đó nhiệt độ trên mặt đất cao hơn rất nhiều so với nhiệt độ ở độ cao các đám mây. Ở Trạm McMurdo, thay cho mưa đá, người ta gặp mưa phùn.

Trong quá trình rơi xuống đất, những hạt mưa bị đóng băng, tạo thành “băng đen” (black ice) trên mặt đất. Vậy hiện tượng này ở Nam cực có gì đáng lo ngại? Thông thường “băng đen” (lớp phủ mỏng của băng trên một bề mặt) xuất hiện khi nhiệt độ không khí thấp hơn không độ (0 độ) một chút.

Thế nhưng, nhiệt độ ở khu vực Trạm McMurdo thấp hơn 0 độ rất nhiều, xuống tới -25 độ C. Mặc dù vậy, mưa nhỏ vẫn rơi với các hạt mưa kích thước dưới 0,5 mm trong suốt 7,5 giờ!

Năm 2016, một hiện tượng tương tự cũng đã xảy ra ở khu vực này. Khi đó, các thiết bị khí tượng ghi nhận những hạt mưa rất nhỏ, vẫn rơi xuống mặc dù trời buốt giá. Các bức ảnh vệ tinh cũng cho thấy mưa phùn xuất hiện trên diện tích khoảng 1.000 kilomet vuông, dọc theo thềm băng Ross (thềm băng lớn nhất của Nam cực).

Cho đến nay, các mô hình khí hậu coi mưa hoặc mưa phùn là cùng một hiện tượng và không thể xảy ra ở nhiệt độ quá thấp. Hiện giờ, các nhà khoa học cũng biết rằng cần thay đổi quan điểm đó, đồng thời cần phân biệt rõ ràng từng loại mưa. Mưa phùn cần phải được mô phỏng một cách thích hợp – vì lý do ảnh hưởng của mưa phùn đối với đời sống của đám mây.

Bằng cách nào mà mưa phùn có thể xuất hiện ở nhiệt độ quá thấp trên thềm băng Ross? Câu trả lời của các nhà khoa học: Đó là do hiện tượng siêu lạnh, trong đó nước vẫn ở trong trạng thái lỏng dưới điểm đóng băng.

Theo Tuấn Sơn
Nauka

Bình luận của bạn đọc