Bản in

Khoa học

Thứ Năm, 2/11/2017 15:45

Chống tội phạm bằng smartphone

Chống tội phạm bằng smartphone

GD&TĐ - Từ khi xuất hiện máy ghi hình bí mật và camera thế hệ mới có độ nét cao trên điện thoại thông minh (smartphone), không chỉ có bọn trộm cắp mà cả những cảnh sát dùng bạo lực quá đáng cũng bị “bắt tận tay day tận mặt”, không thể chối tội.

Dùng camera giấu kín phát hiện hành lý bị móc ruột

Bên trong một chiếc máy bay đậu tại Phi cảng quốc tế Miami (MIA), các nhân viên sắp xếp hành lý đang hí hửng lục soát hành lý của hành khách. Cái họ không biết là ba chiếc camera giấu kín hiện đại nhất đang ghi lại hành vi của họ.

Sở cảnh sát Miami-Dade đã gắn chúng để điều tra những cáo buộc về nạn trộm cắp vật quí trong hành lý mà thủ phạm là nhân viên phi cảng. Thay vì sắp xếp hành lý lên máy bay một cách an toàn, bọn xấu đã mở ra lục lọi và lấy đi nhiều đồ quí giá.

Nhưng vấn nạn không chỉ có tại Miami mà còn xảy ra tại nhiều phi cảng khác của nước Mỹ nói riêng và thế giới nói chung. Một phân tích cho thấy, tại Mỹ, từ 2010-2016, Cơ quan An toàn Không lưu (TSA) đã nhận được gần 40.000 đơn khai mất các tư trang, máy móc có giá trị, phần đông mất từ túi hành lý đã qua kiểm tra an ninh. Phần còn lại mất tại khu vực kiểm tra đồ mang theo người.

Phi cảng quốc tế John F. Kennedy International Airport (JFK) ở New York đứng đầu danh sách các phi cảng về số đơn khai mất.

Theo sau là Phi cảng quốc tế Los Angeles và Phi cảng quốc tế Miami. Vấn nạn nghiêm trọng tại JFK đến nỗi, năm 2013 hãng hàng không El Al Airlines phải bí mật gắn camera tại khoang chứa hành lý trên một chiếc máy bay nhắm hướng Israel.

Họ phát hiện ra bọn trộm lấy đi nhiều món, từ đồng hồ Seiko 5.000 USD đến iPhone, iPad, máy ảnh, nhẫn vàng và cả tiền mặt để trong valy. Sáu nhân viên sắp xếp hành lý đã bị bắt và nhận tội.

Tháng 12/2014, bảy người khác bị truy tố về tội lấy cắp đồ từ các hành lý đã qua kiểm tra an ninh trên máy bay đi Hawaii, Nhật Bản, Johannesburg, London, Bangkok, Dubai, Milan và các thành phố Mỹ khác.

Tại Miami, chiến dịch chống trộm cắp hành lý máy bay của cảnh sát đã dẫn đến việc bắt giữ gần 40 nhân viên sắp xếp hành lý và tạp vụ từ năm 2012. Riêng năm 2016 có sáu người phải ra tòa.

Camera giấu trong khoang chứa hành lý trên máy bay cho thấy bọn trộm thoải mái mở, lục valy của hành khách và lấy đi những món dễ bán nhất. Một camera giấu kín khác phát hiện ra nhiều món bị lấy cắp ngay trong phòng an toàn hành lý của nhà ga khi người bảo vệ nhìn đi nơi khác.

Camera trên smartphone là công cụ của công dân

Camera trong điện thoại thông minh đã giúp nói lên nhiều sự thật bị che giấu, đặc biệt là trong quan hệ giữa lực lượng an ninh và công chúng. Những gì diễn ra ngoài đường phố sẽ dễ dàng được ghi lại dù đối tượng gây án hay quấy rối có muốn hay không.

Có thể nói không ngoa, những năm đầu thế kỷ 21 là thời kỳ vàng son của camera trên điện thoại di động. Trên thực tế, nhiều bộ phim ngắn thực hiện bằng camera này đã đoạt được các giải thưởng có giá trị.

Ngoài việc ghi lại những sự kiện cá nhân và gia đình, camera trên điện thoại còn giúp cho báo chí và cộng đồng trong việc phát hiện và tố cáo những cái xấu và sự dối trá.

Không thể phủ nhận sức mạnh ngày càng tăng của vũ khí công nghệ trong việc truy tìm sự thật, mà đặc biệt là thế hệ điện thoại thông minh trang bị camera tương đối mạnh và sự phát triển của các ứng dụng ghi hình do các nhà đấu tranh cho quyền con người sản xuất với trọng trách là ghi lại hoạt động bắt người của cảnh sát, và sẽ tung lên mạng interenet nếu phát hiện ra có sự lạm quyền và xem thường mạng sống con người.

Darren Baptiste cha đẻ của Cop Watch (một ứng dụng iPhone sẽ tự động ghi hình khi bạn gõ vào biểu tượng ứng dụng trên điện thoại và sẽ tự động upload đoạn băng video ghi được cho người quản lý ứng dụng sau khi việc ghi hình hoàn tất) là chuyên gia phát triển ứng dụng cho điện thoại di động tại Toronto, nơi cảnh sát thường dùng võ lực quá mức cần thiết, thậm chí phạm luật trong việc chặn bắt công dân.

Trong nhiều năm qua ứng dụng của ông được sử dụng rộng rãi để “bắt tận tay, day tận mặt các hành vi bạo lực của cảnh sát” và nó đã góp phần kéo giảm các hành vi này.

Ứng dụng Cop Watch cho phép ghi nhanh và gửi nhanh lên YouTube. Khi người bị ghi phát hiện ra thì mọi việc đã xong.

Nhờ Cop Watch, các công dân chứng kiến một sự việc sai trái đã làm tốt quyền công dân của mình, quyền thông tin và được thông tin”.

Ứng dụng Cop Watch được làm theo đơn đặt hàng của Network for the Elimination of Police Violence (NEPV - một tổ chức ra đời để xóa sổ mọi hành động bạo lực của cảnh sát) đặt trụ sở tại Toronto.

Cop Watch được nhiều người dùng đánh giá cao vì sự tiện lợi, nhanh nhạy, kịp thời và nhất là tránh được hành động tịch thu bừa bãi phương tiện.

Khi người dùng đã upload video, NEPV được lưu ý ngay. Nhân viên sẽ xem trước và nếu thấy có sự vi phạm của cảnh sát thì sẽ chuyển ngay cho báo chí và chính quyền.

Những ứng dụng hỗ trợ

Cop Watch chỉ là một trong nhiều ứng dụng dùng cho smartphone để giúp công dân vạch trần sự thật trong các hoạt động của cảnh sát, chống lại những lời khai dối trá.

Năm 2011, khi phong trào “chiếm Phố Wall” đang đạt đến đỉnh cao, Jason Van Anden, một nghệ sĩ kiêm chuyên viên công nghệ đã tạo ra ứng dụng “I’m Getting Arrested” có thể tự động gửi các tin nhắn đến nhóm bạn chỉ bằng cái nhấn nút để đề phòng bị bắt đi mà không ai biết.

Ứng dụng Stop and Frisk Watch cho phép người đi đường ghi hình từ cả iPhone lẫn điện thoại dùng hệ điều hành Android thông qua một cái nhấn nút đơn giản nằm trên điện thoại.

Ứng dụng có thể gửi trực tiếp báo cáo về sự vi phạm của cảnh sát để nhóm bạn đánh giá trước khi phát tán.

“Buồn thay, chúng tôi nghĩ Stop and Frisk Watch sẽ hữu dụng cho thanh niên da màu tại New York City mỗi khi họ có vấn đề với cảnh sát, nhưng nó lại không giúp ích nhiều cho họ - Jennifer Carnig, giám đốc thông tin của N.Y.C.L.U nói - Vì tại New York City cũng như các thành phố khác của nước Mỹ, nếu bạn bỏ tay vào túi để lấy điện thoại khi đang bị cảnh sát trấn áp, bạn sẽ bị bắn chết”.

Bà Carnig cho biết ứng dụng này được sử dụng rất nhiều vào năm ngoái trong suốt cuộc chống đối của phong trào BlackLivesMatter, ra đời sau vụ cảnh sát bắn chết Michael Brown, một thiếu niên da đen không vũ trang tại Ferguson, bang Missouri.

Vụ này cũng dẫn đến cuộc tranh luận về trang bị camera trên nón cảnh sát để ghi lại tất cả những động thái của cảnh sát trong việc chặn xét người rồi chuyển về tổng đài lưu trữ phòng khi cần xem lại sau này như một chứng cứ pháp lý.

“Mọi người đều quan tâm đến vấn đề an toàn cho công dân và cả cảnh sát khi họ phải đương đầu với nhau” – ông Ryan Alphin, giám đốc Hội Cảnh sát South Carolina, tổ chức đang vận động Nghị viên bang thông qua luật trang bị camera cho cảnh sát bang nói.

Theo HẢO DŨNG
The Atlantic Unbound và The New York Times