Bản in

Giáo dục

Thứ Tư, 1/5/2013 07:21

Vượt qua thách thức

Vượt qua thách thức

(GD&TĐ) - Ngân hàng Thế giới (WB) đã công bố "Báo cáo Nâng cao chất lượng giáo dục cho mọi người đến năm 2020", trong đó đi sâu phân tích hiệu quả giáo dục bậc tiểu học và trung học ở Việt Nam. Theo bà Keiko Sato - Giám đốc Điều phối Danh mục đầu tư của WB tại Việt Nam  thì "hy vọng, báo cáo sẽ góp phần giúp Việt Nam có thêm cơ sở trong việc thực hiện Chiến lược kinh tế - xã hội và Chiến lược giáo dục đến năm 2020".

 

(GD&TĐ) - Ngân hàng Thế giới (WB) đã công bố “Báo cáo Nâng cao chất lượng giáo dục cho mọi người đến năm 2020”, trong đó đi sâu phân tích hiệu quả giáo dục bậc tiểu học và trung học ở Việt Nam. Theo bà Keiko Sato - Giám đốc Điều phối Danh mục đầu tư của WB tại Việt Nam  thì “hy vọng, báo cáo sẽ góp phần giúp Việt Nam có thêm cơ sở trong việc thực hiện Chiến lược kinh tế - xã hội và Chiến lược giáo dục đến năm 2020”.

Ảnh minh họa/internet
Ảnh minh họa/internet

1. Theo Báo cáo, Việt Nam đã đạt được những kết quả ấn tượng trong việc cải thiện hiệu quả giáo dục trong một khoảng thời gian tương đối ngắn. Tỷ lệ biết chữ và tỷ lệ đến trường ở Việt Nam khá cao so với các nước khác trong khu vực và trong nhóm các nước có cùng thu nhập. Theo đó, tỷ lệ tốt nghiệp tiểu học và THCS cũng tăng đáng kể, WB dự đoán trình độ học vấn của các nhóm đối tượng này sẽ còn cao hơn vào năm 2020. Về chất lượng, 61% và 87% học sinh đạt năng lực tiếng Việt và Toán, đủ để có thể tự học ở bậc THCS.

Bên cạnh đó, nhiều ý kiến cũng đã đưa ra những yếu tố làm thay đổi tích cực trong giáo dục, đó là: thu nhập hộ gia đình ổn định, trình độ của cha mẹ, nguồn nhân lực của nhà trường cũng như trình độ, năng lực của giáo viên… Tuy nhiên Việt Nam vẫn phải đối mặt với thách thức trong việc thu hẹp khoảng cách về tiếp cận cơ hội học tập giữa các nhóm dân cư khác nhau, trong việc cải thiện chất lượng dạy và học nhằm phát triển các kỹ năng cần thiết cho thị trường lao động. Để giải quyết những vấn đề này, theo bà Emanuela- tác giả chính của Báo cáo, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ban Phát triển con người Ngân hàng Thế giới khu vực Đông Á - Thái Bình dương thì Việt Nam cần có sự ưu tiên trong cấp ngân sách công cho ngành giáo dục, cải thiện hiệu quả chi tiêu và nâng cao chất lượng quản lý trường học và sư phạm. “Chương trình cải cách nhằm đáp ứng yêu cầu của người dân về một hệ thống giáo dục chất lượng cao hơn và xây dựng nền tảng bền vững cho phát triển con người khi Việt Nam đã trở thành quốc gia thu nhập trung bình”, bà Emanuela phân tích.

Như vậy, nhìn vào thực tế của đất nước thời gian qua, chúng ta thấy những kết quả giáo dục đạt được là khá ấn tượng. Năm năm qua, khi những trận “bão giá” xuất hiện từ chỗ nền tài chính nhiều quốc gia giàu có xuất hiện khủng hoảng, GDP trong nước tăng chậm lại. Sang các năm 2009, 2010, 2011,2012 “độ ngấm” của lạm phát, thiểu phát, sự gia tăng chỉ số giá tiêu dùng… làm cho “độ trễ” của tốc độ phát triển kinh tế ngày một bộc lộ rõ hơn. Hết năm 2012, những dấu hiệu lạc quan của sự phục hồi đà phát triển kinh tế đất nước cũng chưa khả quan. Ngân hàng đã nới tin dụng, hạ lãi suất huy động cũng như lãi suất vay, nhưng hàng loạt doanh nghiệp vừa và nhỏ đã phải đóng cửa, xuất hiện những “đại gia” phá sản, “sù nợ”. Nhìn chung  nền kinh tế sẽ còn nhiều khó khăn trong năm nay.

 

Giáo dục ở bậc tiểu học đã được cải thiện một bước đáng kể. Ảnh: T.Thanh

2. Vừa qua Quốc hội đã đưa ra 6 vấn đề nổi bật mà giáo dục cần tập trung thực hiện trong thời gian tới. Bao gồm:

Một, khẩn trương hoàn thiện Đề án đổi mới căn bản toàn diện giáo dục và đào tạo để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt, sớm áp dụng vào thực tiễn, tạo chuyển biến tích cực nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo ở nước ta.

Hai, tập trung quản lý chất lượng sách giáo khoa, sách tham khảo phục vụ học sinh các cấp học phổ thông, bảo đảm chất lượng, sự chuẩn mực về ngôn ngữ và lịch sử.

Ba, tổng kết công tác đào tạo sư phạm và mạng lưới đào tạo ngành sư phạm trong cả nước, chú trọng nâng cao chất lượng đội ngũ giáo viên, kịp thời chấn chỉnh, hạn chế tình trạng thừa giáo viên khá phổ biến ở nhiều địa phương hiện nay.

Bốn, tiếp tục thực hiện cuộc đấu tranh chống tiêu cực trong thi cử, bệnh thành tích bằng các giải pháp đổi mới công tác đề thi, công tác thi đua khen thưởng, việc đánh giá kết quả học tập. Xác định rõ trách nhiệm, quyền hạn của Giám đốc Sở GD-ĐT và lãnh đạo các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương trong vấn đề này.

Năm, tiếp tục rà soát, điều chỉnh nội dung dạy và học theo hướng tinh giảm; thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện; tập trung đổi mới phương pháp dạy và học, tăng cường tổ chức dạy học 2 buổi/ngày; khắc phục tình trạng dạy thêm, học thêm các môn học chính; gắn giáo dục, đào tạo với dạy nghề và nhu cầu sử dụng nhân lực của các ngành, các địa phương; nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách, cơ sở vật chất của ngành giáo dục.

Sáu, phối hợp với các cơ quan liên quan, cơ quan đại diện và cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài trong việc mở rộng tổ chức việc giảng dạy tiếng Việt cho con em người Việt Nam định cư ở nước ngoài, để cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài ngày càng đóng góp tích cực hơn nữa cho phát triển đất nước, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế trong thời gian tới.

Để làm được 6 vấn đề này đòi hỏi không chỉ riêng ngành giáo dục mà toàn xã hội cũng vào cuộc để nâng cao dân trí - đào tạo nhân lực - bồi dưỡng nhân tài.

3. Tuy nhiên trong 5 năm qua, giáo dục nước nhà đã đạt được nhiều thành tựu. Điều đó cho thấy các giải pháp phát triển giáo dục đang đi đúng hướng, bất chấp những áp lực xã hội mà nó phải đương đầu. Bên cạnh niềm vui thì vẫn còn nỗi lo, và nhất là cần đến một sự bình tĩnh, nhìn nhận khó khăn để có giải pháp mới phù hợp với hoàn cảnh nền giáo dục đang vận động. Khó khăn về kinh tế sẽ khiến các hộ nghèo sẽ khó hơn khi dành ra một khoản kinh phí không nhỏ lo cho con ăn học. Thực tế cho thấy, khi kinh tế khó khăn, những gia đình nghèo dễ bị tổn thương nhất và họ cũng lập tức cắt giảm chi phí, trong đó có việc đầu tư cho con học tập. Con em trong những gia đình nghèo dễ bỏ học, hoặc không được cha mẹ cho đến trường để giảm chi phí. Vì thế, nếu kinh tế chưa phục hồi hoặc khó khăn hơn, rất có thể dẫn đến đến việc nhiều học sinh ở những gia đình nghèo bỏ học. Do đó, ngay từ bây giờ, các cơ sở giáo dục tại những vùng đó cần có sự kết hợp với chính quyền địa phương lên phương án hỗ trợ cho học sinh thuộc đối tượng khó khăn. Chỉ có như vậy thì kết quả đã đạt được mới giữ vững.

Điều đó cũng đúng với cách nhìn nhận của bà Emanuela là “Việt Nam cần có sự ưu tiên trong cấp ngân sách công cho ngành giáo dục”. Khi mà nhiều hộ gia đình khó khăn trong việc chi phí cho con đi học, thì lúc đó vai trò của Nhà nước cũng như chính quyền địa phương các cấp càng trở nên đặc biệt quan trọng.

Trong 5 năm qua, giáo dục nước nhà đã đạt được nhiều thành tựu. Điều đó cho thấy các giải pháp phát triển giáo dục đang đi đúng hướng, bất chấp những áp lực xã hội mà nó phải đương đầu. Tuy nhiên, bên cạnh niềm vui thì vẫn còn nỗi lo, và nhất là cần đến một sự bình tĩnh, nhìn nhận khó khăn để có giải pháp mới phù hợp với hoàn cảnh nền giáo dục đang vận động.

 

Trong 5 năm qua, giáo dục nước nhà đã đạt được nhiều thành tựu. Điều đó cho thấy các giải pháp phát triển giáo dục đang đi đúng hướng, bất chấp những áp lực xã hội mà nó phải đương đầu. Tuy nhiên, bên cạnh niềm vui thì vẫn còn nỗi lo và nhất là cần đến một sự bình tĩnh, nhìn nhận khó khăn để có giải pháp mới phù hợp với hoàn cảnh nền giáo dục đang vận động.

 

 

Gia Linh